QTO - Hiện thực hóa cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, Quảng Trị đang tập trung triển khai các giải pháp giảm phát thải trong sản xuất trồng trọt, hướng tới xây dựng nhãn hiệu nông sản “phát thải thấp”, góp phần nâng cao giá trị và sức cạnh tranh của nông sản địa phương.

Tiềm năng giảm phát thải từ trồng trọt

Tại Quảng Trị, tiềm năng giảm phát thải trong trồng trọt đang đang được phát huy hiệu quả thông qua việc triển khai những mô hình cụ thể, đem lại cả lợi ích môi trường và kinh tế cho người dân. 

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hồng Phương, năm 2025, tỉnh đã triển khai mô hình sản xuất lúa giảm phát thải theo kỹ thuật tưới khô xen ướt (AWD) trên diện tích gần 2.200ha tại các vùng sản xuất lúa trọng điểm, như: Triệu Phong, Triệu Bình, Trường Ninh, Ninh Châu và Quảng Ninh. Đồng ruộng ở những địa phương này đã được thực hiện tích tụ, phá bỏ bờ thửa nhỏ, hình thành các ô thửa lớn, tạo điều kiện thuận lợi cho áp dụng đồng bộ các biện pháp canh tác giảm phát thải.

Đo phát thải trên đồng ruộng tại xã Trường Ninh-Ảnh Đ.H

Kết quả bước đầu cho thấy kỹ thuật AWD giúp giảm khí mê-tan (CH₄) hơn 60% so với phương pháp truyền thống, đồng thời tiết kiệm nước, giảm chi phí sản xuất và duy trì năng suất ổn định cho người nông dân. Sau thành công của mô hình thí điểm năm 2025, vụ đông-xuân năm nay, Quảng Trị tiếp tục mở rộng thực hiện ứng dụng tiến bộ kỹ thuật sản xuất trồng trọt giảm phát thải trên cây lúa với diện tích hơn 6.000ha tại 14 xã, phường.

“Sản xuất lúa giảm phát thải là xu thế và nằm trong định hướng dài hơi của Chính phủ. Do đó, ngay từ vụ đông-xuân năm năm nay, ngành Nông nghiệp đã tập trung thực hiện nội dung này, làm tiền đề để đưa lĩnh vực trồng trọt của tỉnh phát triển theo hướng phát thải thấp, sinh thái và hiện đại, bảo đảm sử dụng hiệu quả tài nguyên đất, nước và vật tư đầu vào, đồng thời kiểm soát, hấp thụ và bù đắp phát thải một cách thực chất”, bà Nguyễn Hồng Phương, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường chia sẻ.

Bên cạnh đó, tỉnh cũng đang phát triển các vùng sản xuất lúa hữu cơ và các cây trồng theo hướng an toàn sinh thái với diện tích hàng trăm ha, tạo nền tảng cho sản phẩm nông nghiệp sạch, có thể truy xuất nguồn gốc và tham gia các thị trường cao cấp hơn, như xuất khẩu gạo hữu cơ sang châu Âu với giá cao hơn so với sản xuất truyền thống.

Hướng tới xây dựng nhãn hiệu nông sản “phát thải thấp”

Thực hiện Đề án sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến 2050, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã tham mưu, báo cáo UBND tỉnh để ban hành kế hoạch hành động nhằm cụ thể hóa đề án này với mục tiêu triển khai đồng bộ, thống nhất trên toàn tỉnh, thúc đẩy tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng xanh, bền vững và thân thiện với môi trường.

Mô hình nông lâm kết hợp nâng cao chất lượng và giá trị cây cà phê - Ảnh Đ.H

Tỉnh đang phấn đấu đến năm 2035, diện tích cây trồng giảm phát thải đạt trên 35.000ha, trong đó lúa 30.000ha, các cây trồng khác như cà phê, cao su, hồ tiêu, cây ăn quả, cây dược liệu... 5.000ha. Đối với diện tích sản xuất lúa AWD đạt 28.000ha vào năm 2030 và 30.000ha vào năm 2035.

Trong đó, tập trung xây dựng các mô hình sản xuất trồng trọt giảm phát thải tại những vùng sản xuất hàng hóa tập trung, ưu tiên theo đối tượng cây trồng chủ lực phù hợp với quy hoạch của địa phương, như: Lúa (tại Nam Ba Đồn, Nam Gianh, Quảng Trạch, Quảng Ninh, Trường Ninh, Lệ Thủy, Vĩnh Linh, Vĩnh Thủy, Hải Lăng...); cà phê (tại Khe Sanh, Tân Lập, Hướng Phùng); cây ăn quả (tại Khe Sanh, Tân Lập, Triệu Phong, Ái Tử, Nam Trạch...); cây dược liệu (tại Cam Lộ, Bố Trạch...). Mục tiêu hướng tới xây dựng và phát triển nhãn hiệu “phát thải thấp” cho các sản phẩm của ngành trồng trọt như lúa gạo, hồ tiêu, cà phê, dược liệu...

Bên cạnh đó, ngành Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục tham mưu xây dựng cơ sở dữ liệu phát thải theo cây trồng, vùng sinh thái; thực hiện số hóa dữ liệu; truyền thông sâu rộng sản xuất nông nghiệp giảm phát thải; xây dựng, phổ biến các bộ tài liệu kỹ thuật sản xuất giảm phát thải; thực hiện đào tạo, tập huấn cho ít nhất 100 cán bộ kỹ thuật cơ sở, khuyến nông, hợp tác xã, nông dân; hỗ trợ liên kết sản xuất-tiêu thụ, xây dựng chứng nhận phát thải thấp, truy xuất nguồn gốc và xúc tiến thương mại cho các sản phẩm ngành hàng trồng trọt.

Đặng Hiền