QTO - Với địa phương có số lượng người có công lớn như ở Quảng Trị, việc thực hiện đầy đủ, kịp thời các chế độ ưu đãi không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà còn là sự tri ân bằng những hành động cụ thể. Những chính sách ngày càng được hoàn thiện cùng nhiều hoạt động thiết thực đang góp phần nâng cao đời sống người có công, tiếp nối đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" bằng trách nhiệm và nghĩa tình.

Chính sách ngày càng đi vào chiều sâu

Phát huy truyền thống "Uống nước nhớ nguồn" của dân tộc, nhiều năm qua, công tác chăm lo thương binh, liệt sĩ và người có công với cách mạng luôn được các cấp ủy, chính quyền, các ngành và địa phương trên địa bàn tỉnh xác định là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên. Việc triển khai đầy đủ, kịp thời các chế độ ưu đãi đã góp phần bảo đảm đời sống vật chất, tinh thần cho người có công.

Theo Phó Giám đốc Sở Nội vụ Lê Nguyễn Huyền Trang: “Quảng Trị là địa phương có số lượng người có công với cách mạng lớn nhất cả nước với hơn 270.000 người. Trong đó có 33.747 liệt sĩ; 42.164 thương binh, người hưởng chính sách như thương binh và bệnh binh; 4.197 Bà mẹ Việt Nam anh hùng, trong đó 20 mẹ còn sống.

Chăm sóc sức khỏe cho người có công - Ảnh: M.H

Hiện toàn tỉnh có khoảng 35.000 người có công và thân nhân đang hưởng trợ cấp ưu đãi hằng tháng với tổng kinh phí chi trả hơn 105 tỉ đồng. Đồng thời, tỉnh đang quản lý 157 nghĩa trang liệt sĩ, hơn 74.000 phần mộ liệt sĩ và 288 công trình ghi công trên địa bàn. Những con số ấy không chỉ phản ánh quy mô đặc biệt của công tác người có công mà còn cho thấy trách nhiệm rất lớn của Quảng Trị trong việc chăm lo, tri ân những người đã cống hiến, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc”.

Cùng với việc thực hiện đầy đủ các chế độ theo quy định của Trung ương, Quảng Trị luôn chủ động rà soát, hoàn thiện những cơ chế phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương. Việc chăm lo người có công không chỉ dừng lại ở trợ cấp thường xuyên mà còn được triển khai đồng bộ thông qua các chính sách điều dưỡng, chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ nhà ở, thăm hỏi, tặng quà trong các dịp lễ, Tết và Ngày Thương binh-Liệt sĩ 27/7.

Một dấu mốc quan trọng trong năm 2026 là việc HĐND tỉnh thông qua Nghị quyết số 27/2026/NQ-HĐND về nâng mức hỗ trợ và mở rộng đối tượng thụ hưởng đối với người có công với cách mạng. Đây không chỉ là sự điều chỉnh về chính sách mà còn thể hiện sự quan tâm của tỉnh đối với công tác "Đền ơn đáp nghĩa".

Điểm nổi bật của nghị quyết là mở rộng đối tượng được tri ân, trong đó lần đầu tiên bổ sung thân nhân hoặc người thờ cúng Bà mẹ Việt Nam anh hùng đã từ trần vào diện được nhận quà với mức hỗ trợ 500.000 đồng/Bà mẹ Việt Nam anh hùng vào mỗi dịp lễ. Toàn tỉnh có 4.119 trường hợp thuộc diện này, ngân sách dự kiến bố trí thêm hơn 4 tỉ đồng mỗi năm để thực hiện.

Đồng thời, mức quà của lãnh đạo tỉnh dành cho các cơ sở nuôi dưỡng, điều dưỡng người có công, đơn vị quản lý nghĩa trang liệt sĩ và các đơn vị làm nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ được nâng lên 5,5 triệu đồng/đơn vị. Theo nghị quyết, tổng số người có công, thân nhân người có công và các đối tượng liên quan được thăm, tặng quà vào dịp Tết Nguyên đán và Ngày Thương binh-Liệt sĩ hằng năm là 53.456 người, với tổng kinh phí thực hiện hơn 34 tỉ đồng.

Cùng với đó, HĐND tỉnh ban hành Nghị quyết số 15/2026/NQ-HĐND về hỗ trợ xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học, với mức hỗ trợ 100 triệu đồng đối với xây mới và 50 triệu đồng đối với sửa chữa.

Qua đó, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh các chương trình an sinh, hỗ trợ xây mới, sửa chữa 3.159 căn nhà cho người có công và thân nhân liệt sĩ cùng 361 căn nhà cho con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học, với tổng kinh phí dự kiến hơn 232 tỉ đồng.

Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát, góp phần cải thiện điều kiện sống cho người có công và các đối tượng chính sách - Ảnh: M.H

Tiếp nối đạo lý tri ân bằng những việc làm thiết thực

Có thể thấy, cùng với việc triển khai đầy đủ các chính sách của Trung ương, Quảng Trị đã chủ động ban hành nhiều cơ chế, chính sách đặc thù và đồng bộ các chương trình hỗ trợ, từ chăm lo đời sống, nhà ở đến quản lý công trình ghi công liệt sĩ, tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Những chính sách này đang từng bước tạo nên nền tảng vững chắc để công tác người có công ngày càng đi vào chiều sâu.

Trong đó, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ được xác định là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng. Thực hiện "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, Sở Nội vụ đã phối hợp với các địa phương rà soát hiện trạng các phần mộ, loại trừ những trường hợp đã lấy mẫu để tránh trùng lặp. Qua rà soát, toàn tỉnh có hơn 23.000 mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin cần triển khai lấy mẫu, cùng với đó, tỉnh từng bước xây dựng mã định danh nghĩa trang, chuẩn bị điều kiện bảo quản mẫu và tổ chức lấy mẫu theo lộ trình.

Đại tá Trương Như Ý, Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh cho biết: Hưởng ứng “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, tính đến ngày 24/7/2026, các lực lượng đã tìm kiếm, quy tập được 98 hài cốt liệt sĩ và triển khai khai quật, lấy mẫu tại khoảng 7.500 phần mộ liệt sĩ.

Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, địa phương, đơn vị liên quan, đặc biệt là Sở Nội vụ, Sở Y tế, Hội Cựu chiến binh tỉnh cùng chính quyền hai tỉnh Sạ-vẳn-na-khệt và Khăm Muồn (Lào) triển khai hiệu quả “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”.

Đây là hoạt động mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, góp phần tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, từng bước trả lại tên cho các liệt sĩ còn khuyết danh, đưa các anh hùng liệt sĩ trở về với quê hương, gia đình và đồng đội”.

Tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ và xác định danh tính liệt sĩ còn thiếu thông tin là chính sách ưu đãi người có công quan trọng của Đảng và Nhà nước - Ảnh: M.H

Cùng với đó, tỉnh từng bước đẩy mạnh số hóa hồ sơ người có công, phục vụ công tác quản lý, tra cứu, xác minh thông tin và giải quyết chế độ. Việc ứng dụng công nghệ số cũng tạo thêm nền tảng dữ liệu phục vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính liệt sĩ.

Đồng chí Lê Văn Bảo, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh cho biết: "Bên cạnh các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và Chính phủ, tỉnh đã triển khai nhiều chính sách cụ thể nhằm huy động hỗ trợ cho người có công và thân nhân. Trong đó, tỉnh thực hiện chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con đẻ của người tham gia hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học và phấn đấu hoàn thành mục tiêu trước thời hạn.

Bên cạnh đó, tỉnh tiếp tục rà soát nhu cầu hỗ trợ nhà ở đối với người có công, đồng thời tích cực triển khai xây dựng Quỹ "Đền ơn đáp nghĩa" theo phát động của Chính phủ, qua đó huy động sự chung tay của các cấp, ngành, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân và toàn xã hội trong công tác chăm lo người có công. Trên nền tảng đó, tỉnh từng bước xây dựng các mô hình chăm sóc người có công ngay tại từng khu dân cư, lan tỏa sâu rộng phong trào "Đền ơn đáp nghĩa".

Có thể thấy, từ việc hoàn thiện cơ chế, chính sách, nâng cao mức hỗ trợ, chăm lo nhà ở, thực hiện đầy đủ chế độ ưu đãi đến ứng dụng công nghệ số và kiên trì tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Quảng Trị đang từng bước cụ thể hóa đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" bằng những việc làm thiết thực. Trên mảnh đất từng hứng chịu nhiều mất mát bởi chiến tranh, mỗi chính sách được ban hành, mỗi phần việc được hoàn thành không chỉ góp phần nâng cao đời sống người có công mà còn là sự tiếp nối truyền thống tri ân của dân tộc, để những cống hiến, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc luôn được trân trọng và ghi nhớ.

Mỹ Hạnh