QTO - Từ một cô bé vùng cao trở thành tiến sĩ, hành trình ấy tưởng chừng như bằng phẳng với Nguyễn Thùy Trang (SN 1988), công tác tại Khoa Ngữ văn, Trường đại học Sư phạm Huế. Thế nhưng, giống như bao người, Thùy Trang cũng phải đối diện với những nỗi đau riêng. Từ trải nghiệm và trăn trở, Trang vừa cho ra đời cuốn sách “Văn học và y học: Bắt mạch nỗi đau”, được đông đảo độc giả đón nhận.

Đoạt giải quốc gia nhờ… lòng tự trọng

Những ngày cuối năm, khi cuốn sách “Văn học và y học: Bắt mạch nỗi đau” lên với các xã vùng cao của tỉnh Quảng Trị, nhiều người nhận ra ngay tác giả Thùy Trang-một người con của quê hương. Thời gian trôi qua nhưng ấn tượng về một cô bé xinh đẹp, yêu màu hồng, đam mê văn chương vẫn in sâu trong lòng người. Ai cũng vui vì đam mê của Trang đã đơm hoa, kết trái, có thành quả ngọt ngào.

Nghe chia sẻ ấy, giảng viên Thùy Trang không giấu được sự xúc động. Trang kể, mình sinh ra, lớn lên ở vùng khó nhưng may mắn có tuổi thơ êm đềm trong vòng tay yêu thương của gia đình. Dẫu vậy, Trang hiểu rõ nỗi vất vả, lo toan của ba mẹ. Vì thế, cô luôn chăm chỉ học tập. Trang cũng miệt mài tưới tắm “hạt mầm” văn chương mà mẹ dày công ươm gieo cho mình.

Giờ lên lớp của tiến sĩ Nguyễn Thùy Trang - Ảnh: Q.H

Tốt nghiệp THCS, Thùy Trang quyết định rời vòng tay ba mẹ để đến một chân trời mới. Dù nhiều người khuyên can nhưng Trang vẫn mạnh dạn về xuôi, thi và đỗ vào Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn. Buổi đầu, cuộc sống xa nhà, ở ký túc xá khiến cô bé vùng cao có lúc chông chênh. Thế nhưng, cảm xúc ấy qua mau bởi những nỗi lo trong học tập. “Một lần đánh giá chất lượng, tôi đạt kết quả không vừa ý. Có người nói rằng, kết quả đó cũng đã tốt đối với một học sinh miền núi về xuôi học trường chuyên rồi. Câu nói ấy đụng chạm đến lòng tự trọng của tôi. Tôi đã dành cả mùa hè năm đó để đọc sách và viết văn”, Trang kể.

Nỗ lực ấy sớm được đền đáp. Chỉ một thời gian ngắn sau, Thùy Trang được chọn vào đội tuyển ôn luyện môn Ngữ văn, rồi đoạt giải ba kỳ thi học sinh giỏi quốc gia. Nhờ kết quả này cùng những thành tích xuất sắc khác, Trang được tuyển thẳng vào Trường đại học Sư phạm Huế.

Vượt khó thành tiến sĩ

Thùy Trang cho biết, cô có khởi đầu khá thuận lợi. Tốt nghiệp đại học, Trang được chọn ở lại trường giảng dạy. Hằng ngày, cô tập trung giảng dạy và nghiên cứu. Dẫu đôi lúc rất bận rộn nhưng Trang chưa bao giờ ngừng biết ơn và yêu công việc của mình. Bởi, nhờ nó, cô sống ý nghĩa hơn. Giảng dạy về văn hóa, văn học Việt Nam, Trang được truyền tình yêu lớn của mình cho sinh viên. Nhìn các em, đôi khi, Trang lại thấy hình ảnh bản thân trong những ngày xưa cũ.

Càng yêu công việc, Thùy Trang càng ý thức vươn lên. Đó cũng chính là lý do thôi thúc Trang tiếp tục chinh phục đỉnh cao tri thức, trở thành tiến sĩ. Thùy Trang kể, đây là quãng thời gian nhiều thử thách. Gần sát ngày sinh, cô vẫn phải vượt qua những mỏi mệt cuối thai kỳ để hoàn thành việc thi cử, có tấm bằng cử nhân chuyên ngành Ngôn ngữ Anh. Chưa hết, Trang vừa phải viết luận án tiến sĩ, vừa đi làm và chăm 2 con nhỏ. “Có thời điểm, tôi thường làm việc từ 23 giờ đến rạng sáng hôm sau, bởi đó là lúc 2 con đã chìm vào giấc ngủ. Đôi lúc, tôi thấy stress kinh khủng nhưng rồi vẫn nỗ lực vượt qua”, Trang bộc bạch.

Tiến sĩ Nguyễn Thùy Trang luôn truyền cảm hứng cho học sinh trong mỗi tiết học - Ảnh: Q.H

Thấy sự an nhiên của Trang, một số người cho rằng, cuộc đời “ưu ái” cho cô. Thế nhưng, ít ai biết, Trang cũng có những nỗi đau riêng. Trái tim nhạy cảm trước những đổi thay nhân thế cũng đôi lúc khiến cô mang nhiều tâm trạng. “Tôi từng mất ngủ khi nghe sinh viên chia sẻ về biến cố, nỗi đau mà các em gặp phải. Tôi cố gắng để giúp các em. Thế nhưng, không phải lúc nào nỗ lực đó cũng có kết quả như ý. Mỗi lần như thế, tôi cứ canh cánh trong lòng”, Thùy Trang chia sẻ.

“Bắt mạch” cho mọi người

Biết sức mình có hạn, tiến sĩ Thùy Trang nghĩ đến việc viết một cuốn sách để mọi người đọc, nhìn nhận rõ nỗi đau và có thể tìm ra liệu pháp “chữa lành”. Vì thế, cuối năm 2022, cô bắt tay vào nghiên cứu. Thùy Trang xác định, đây sẽ là một công trình liên ngành tiếp cận văn học từ góc độ y học để nhận diện được nỗi đau của con người đương đại.

Để cuốn sách ra đời, không chỉ miệt mài trên từng trang viết, Thùy Trang còn tích cực đi thực tế, tìm hiểu về nỗi đau của những người nhiễm chất độc da cam, các em nhỏ bị bỏ rơi, trẻ khuyết tật, bệnh nhân ung thư… Nhiều lần, mãi nghe và ghi chép, cô không kịp ngăn những giọt nước mắt rơi xuống, làm ướt nhèm cuốn sổ tay. Những cung bậc xúc cảm ấy đều hiện diện rõ nét trong cuốn sách “Văn học và y học: Bắt mạch nỗi đau” của Thùy Trang.

Cuốn sách “Văn học và y học: Bắt mạch nỗi đau” là một trong những công trình nghiên cứu hiếm hoi liên quan đến văn học và y học - Ảnh: Q.H

Ra đời sau gần 3 năm “thai nghén”, trong bối cảnh những công trình nghiên cứu liên quan đến văn học và y học rất hiếm, cuốn sách của tiến sĩ Thùy Trang nhận được nhiều sự quan tâm. Phó Giáo sư, tiến sĩ Đỗ Lai Thúy khẳng định: “Hướng nghiên cứu của Nguyễn Thùy Trang không chỉ dừng lại ở những trường hợp bệnh lý của thân hay tâm, mà quan trọng hơn là ở cả thân và tâm, đặc biệt là ở chỗ thân tâm là một. Đây là nỗi đau lớn nhất của con người, không chỉ với tư cách một cá thể, mà cả với tư cách là một chủng loại, mà tiểu thuyết Việt Nam đầu thế kỷ XXI đã đụng chạm tới. Và cũng nhờ đó mà tiểu thuyết đã có những thủ pháp nghệ thuật mới, một cái nhìn nghệ thuật mới vào con người và cuộc sống xã hội”.

Nhà báo Hàn Mai, Tạp chí Văn hóa nghệ thuật, đánh giá: “Có thể xem cuốn sách của Nguyễn Thùy Trang như sự nỗ lực tiên phong trong việc thiết kế một lộ trình nghiên cứu hệ thống liên ngành văn học và y học trong văn học Việt Nam đương đại… Tôi tin rằng “Văn học và y học: Bắt mạch nỗi đau” sẽ là nguồn tham khảo giá trị cho những ai quan tâm đến nghiên cứu liên ngành và đặc biệt, đến câu hỏi muôn thuở: Con người tồn tại như thế nào trong chính nỗi đau của mình? Đây là đóng góp mới mẻ, giàu giá trị học thuật và nhân văn”.

Đọc “Văn học và y học: Bắt mạch nỗi đau”, một số người liên lạc để cảm ơn Thùy Trang vì đã giúp họ tìm được bình yên giữa giông bão. Có bác sĩ liên lạc, mời cô đến chuyện trò, cùng giúp bệnh nhân “trị liệu” cho tâm hồn. Trong gần 3 năm qua, mỗi trang viết cũng giúp Thùy Trang mạnh mẽ hơn, dũng cảm đối mặt với những nỗi đau mà mình vô tình hoặc cố quên đi. Tất cả đã trở thành động lực, thôi thúc nữ tiến sĩ trẻ nối dài cuốn sách, viết tiếp về nỗi đau của con người trong thời đại số.

Quang Hiệp