QTO - Phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) là cầu nối quan trọng, đưa các quy định của pháp luật đến gần hơn với đời sống người dân, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật và hạn chế những tranh chấp, vi phạm phát sinh từ cơ sở. Trước yêu cầu thực tiễn, tỉnh Quảng Trị đang chú trọng đổi mới nội dung, phương thức tuyên truyền, kết hợp giữa tổ chức hội nghị trực tiếp tại địa phương với phát huy vai trò của báo chí, phát thanh, truyền hình, ứng dụng chuyển đổi số trong việc đưa pháp luật đến với người dân.

Tại xã Cửa Tùng, việc tiếp cận và thực hiện các quy định pháp luật, nhất là những thủ tục liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích của người dân như đất đai, chuyển nhượng quyền sử dụng đất, đăng ký biến động đất đai, thủ tục về chế độ bảo trợ xã hội, trợ giúp pháp lý…, luôn là vấn đề được người dân quan tâm.

Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ các quy định, trình tự, thủ tục và hồ sơ cần thiết. Vì vậy, việc tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn pháp luật bằng những hình thức dễ hiểu, sát với nhu cầu thực tế có ý nghĩa thiết thực, giúp người dân chủ động bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

Bà Nguyễn Thị Linh, ở thôn Thạch Hòa, xã Cửa Tùng, chia sẻ: “Những quy định pháp luật, nhất là về đất đai, thủ tục giấy tờ, có nhiều nội dung chúng tôi chưa nắm rõ. Vì vậy, chúng tôi mong muốn được chính quyền và các cơ quan chuyên môn hướng dẫn cụ thể, dễ hiểu để biết cách thực hiện đúng quy định, tránh phải đi lại nhiều lần và bảo đảm quyền lợi của mình”.

Từ thực tiễn địa phương, công tác PBGDPL cần được triển khai thường xuyên, có trọng tâm, trọng điểm, phù hợp với từng nhóm đối tượng. Trong đó, chính quyền cơ sở giữ vai trò quan trọng trong việc nắm bắt nhu cầu, giải đáp những vướng mắc phát sinh và hướng dẫn người dân tiếp cận các quy định pháp luật ngay từ địa bàn dân cư.

Công an xã Cửa Tùng đồng hành với người dân tìm hiểu pháp luật - Ảnh: M.H

Ông Lê Đức Kiêm, Phó Chủ tịch UBND xã Cửa Tùng, cho biết: “Địa phương xác định công tác PBGDPL là nhiệm vụ thường xuyên, gắn với giải quyết những vấn đề phát sinh từ cơ sở. Chúng tôi chú trọng tuyên truyền thông qua các hội nghị, hệ thống thông tin cơ sở và các tổ chức, đoàn thể; đồng thời tăng cường đối thoại, hướng dẫn trực tiếp để người dân hiểu, thực hiện đúng quy định pháp luật, hạn chế tranh chấp và vi phạm”.

Một trong những lĩnh vực cần được chú trọng tuyên truyền là pháp luật về đất đai. Những thay đổi trong quy định, yêu cầu về hồ sơ và trình tự giải quyết thủ tục hành chính đòi hỏi người dân phải được cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác. Việc phối hợp giữa cơ quan chuyên môn với chính quyền địa phương trong hướng dẫn, giải đáp sẽ góp phần hạn chế sai sót, giảm thời gian đi lại và nâng cao hiệu quả giải quyết thủ tục hành chính.

Theo ông Phạm Đình Hải, Phó Giám đốc Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh Quảng Trị, trong lĩnh vực đất đai, người dân cần nắm rõ thành phần hồ sơ, trình tự, thủ tục và các nghĩa vụ liên quan khi thực hiện chuyển nhượng, đăng ký biến động quyền sử dụng đất. Văn phòng đăng ký đất đai sẽ tiếp tục phối hợp với chính quyền địa phương đẩy mạnh hướng dẫn, giải đáp những vướng mắc, giúp người dân thực hiện thủ tục đúng quy định, hạn chế hồ sơ phải bổ sung nhiều lần”.

Bên cạnh việc tuyên truyền trực tiếp tại địa phương, phát thanh, truyền hình tiếp tục là kênh thông tin quan trọng, giúp các quy định pháp luật được truyền tải rộng rãi đến nhiều nhóm đối tượng, kể cả người dân ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Thông qua các chương trình chuyên đề, phóng sự, tọa đàm và chương trình tư vấn pháp luật, những quy định vốn khô khan được chuyển tải bằng ngôn ngữ gần gũi, gắn với các tình huống thực tế, giúp người dân dễ hiểu, dễ nhớ và dễ vận dụng.

Ông Nguyễn Nhật, Văn phòng Luật sư tỉnh Quảng Trị, thường tham gia chương trình tư vấn pháp luật cho người dân trên kênh phát thanh và livestream trên trang Truyền hình Quảng Trị cho biết: “Phát thanh, truyền hình có ưu thế trong việc đưa thông tin pháp luật đến đông đảo người dân. Khi các quy định được giải thích bằng ngôn ngữ gần gũi, gắn với những tình huống thực tế và vấn đề người dân đang quan tâm, hiệu quả tiếp nhận sẽ cao hơn. Vì vậy, cần tiếp tục nâng cao chất lượng các chương trình tư vấn, giải đáp pháp luật, giúp người dân hiểu đúng và biết cách vận dụng vào cuộc sống, nhất là các vấn đề liên quan đến pháp luật về đất đai”.

Sở Tư pháp phổ biến, quán triệt Luật dân chủ cơ sở tại xã Kim Điền - Ảnh: M.H

Để công tác PBGDPL đi vào chiều sâu, việc tổ chức tuyên truyền cần gắn với nâng cao năng lực cho đội ngũ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ tại cơ sở. Đây là lực lượng gần dân, hiểu địa bàn, có điều kiện nắm bắt tâm tư, nguyện vọng và kịp thời phát hiện những mâu thuẫn, tranh chấp phát sinh trong cộng đồng. Khi được trang bị kiến thức và kỹ năng cần thiết, đội ngũ này sẽ góp phần đưa pháp luật đến gần hơn với đời sống, đồng thời phát huy hiệu quả công tác hòa giải, giữ gìn đoàn kết trong cộng đồng dân cư.

Theo ông Đinh Anh Tuấn, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Điền, thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, nhiều nội dung thực hiện tại cấp xã. Do đó, việc PBGDPL cho đội ngũ cán bộ là thực sự cần thiết, bên cạnh việc nắm rõ quy định pháp luật của từng lĩnh vực thì kỹ năng hòa giải, tư vấn, hỗ trợ và áp dụng luật sẽ giúp cho việc giải quyết các thủ tục hành chính cấp xã bảo đảm đúng quy trình, quy định.

Bà Nguyễn Thị Hồng Luyến, Trưởng phòng PBGDPL và theo dõi thi hành pháp luật, Sở Tư pháp cho biết: “Công tác PBGDPL muốn đạt hiệu quả phải được triển khai thường xuyên, hướng về cơ sở và phù hợp với từng nhóm đối tượng. Bên cạnh cung cấp kiến thức pháp luật, đơn vị chú trọng bồi dưỡng kỹ năng cho đội ngũ tuyên truyền viên, hòa giải viên, giúp họ vận dụng kiến thức vào giải quyết các tình huống thực tiễn. Đồng thời, cần phát huy sự phối hợp giữa ngành Tư pháp, chính quyền địa phương, các đoàn thể và cơ quan báo chí để đưa pháp luật đến gần hơn với người dân”.

Với sự vào cuộc đồng bộ của ngành Tư pháp, chính quyền cơ sở, các tổ chức, đoàn thể và cơ quan báo chí, công tác PBGDPL sẽ tiếp tục phát huy hiệu quả, góp phần phòng ngừa vi phạm, hạn chế tranh chấp, củng cố niềm tin của Nhân dân và xây dựng cộng đồng dân cư đoàn kết, kỷ cương, văn minh.

Minh Hiển