QTO - Chuyển đổi số (CĐS) là xu hướng tất yếu giúp hợp tác xã (HTX) nâng cao hiệu quả quản lý, giảm chi phí, mở rộng thị trường và không gian phát triển. Thời gian qua, nhiều HTX trên địa bàn tỉnh Quảng Trị đã tích cực nghiên cứu, học hỏi, chủ động ứng dụng công nghệ số vào quá trình sản xuất, kinh doanh (SXKD), từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường.

Nỗ lực chuyển đổi số

HTX Sản xuất nấm sạch và kinh doanh nông nghiệp Tuấn Linh, xã Đông Trạch (HTX Tuấn Linh) được thành lập năm 2016. HTX hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, chế biến các sản phẩm từ nấm… Từ một HTX nhỏ, đến nay, Tuấn Linh đã trở thành một trong những đơn vị SXKD hiệu quả trên địa bàn tỉnh, với 20 sản phẩm, trong đó có 14 sản phẩm OCOP.

Để đạt được kết quả đó, HTX Tuấn Linh không ngừng học hỏi, tiếp cận các kỹ thuật, công nghệ mới để áp dụng vào quá trình SXKD. Ông Nguyễn Quốc Hương, Chủ tịch Hội đồng quản trị (HĐQT) HTX Tuấn Linh cho biết, HTX đã thực hiện CĐS đồng bộ trên 3 trụ cột, gồm: Quản lý, sản xuất và kinh doanh. HTX sử dụng phần mềm kế toán để xuất hóa đơn điện tử, ứng dụng các phần mềm quản lý đơn hàng (KiotViet), phần mềm quản lý sản xuất, quản lý nhân sự (chấm công bằng vân tay), lắp hệ thống báo cháy tự động.

HTX Tuấn Linh tích cực ứng dụng các kỹ thuật, công nghệ mới vào sản xuất - Ảnh: L.M

Trong quá trình sản xuất, HTX đã ứng dụng các kỹ thuật, công nghệ hiện đại, như: Hệ thống tưới và điều chỉnh nhiệt độ, độ ẩm tự động… nhằm nâng cao chất lượng, sản lượng nấm. HTX cũng đưa vào triển khai hệ thống sản xuất trà túi lọc tự động, máy dán túi, đóng ngày tháng tự động… Tận dụng lợi thế của công nghệ số, HTX Tuấn Linh đã đẩy mạnh quảng bá sản phẩm trên website của HTX, các ứng dụng mạng xã hội (facebook, zalo) và bán hàng trên các sàn thương mại điện tử (TMĐT).

HTX Du lịch nông nghiệp Việt Nam-Khe Sanh (HTX Việt Nam-Khe Sanh) thành lập năm 2023. Mặc dù thời gian hoạt động chưa lâu nhưng đã đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận. HTX hoạt động trên 3 lĩnh vực chính, gồm: Kinh doanh các mặt hàng nông sản đặc trưng của địa phương (cà phê, chuối sấy, trà thảo dược các loại, mắc ca…); khai thác các sản phẩm du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp; đào tạo, tập huấn CĐS cho các HTX, tổ hợp tác trên địa bàn tỉnh.

Ông Trần Thái Thiên, Chủ tịch HĐQT HTX Việt Nam-Khe Sanh, chia sẻ: “CĐS là một xu hướng tất yếu hiện nay. Để bắt nhịp CĐS, chúng tôi đã triển khai xây dựng các nền tảng TMĐT, như: Mini app, website, shopee...; sử dụng các phần mềm kế toán (MISA); quảng bá, giới thiệu sản phẩm của HTX thông qua các ứng dụng mạng xã hội; có tài khoản zalo để kết nối, chăm sóc khách hàng.

Từ việc thực hiện CĐS, chúng tôi không chỉ mở rộng thị trường khách hàng cho HTX của mình mà còn kết nối, giới thiệu sản phẩm của các HTX khác trên địa bàn tỉnh (thông qua nền tảng TMĐT, Khe Sanh coffee tour). Bên cạnh đó, việc quản lý, vận hành hoạt động kinh doanh của HTX cũng thuận lợi, hiệu quả hơn”.

Khơi thông nguồn lực

Hiện nay, tỉnh Quảng Trị có 896 HTX, trong đó, một số HTX đã giải thể hoặc ngừng hoạt động và chưa được cập nhật đầy đủ trong thống kê. Toàn tỉnh có 295 sản phẩm OCOP, riêng chủ thể là tổ hợp tác, HTX có 197 sản phẩm. Qua đó, có thể thấy các HTX có nguồn lực khá lớn trong việc xây dựng, phát triển các sản phẩm thế mạnh của địa phương, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh.

Để khai thác, phát huy tốt các tiềm năng, nguồn lực, nâng cao năng lực cạnh tranh, các HTX trên địa bàn tỉnh đã bắt kịp xu hướng của thời đại; từng bước tiếp cận và ứng dụng công nghệ số vào hoạt động SXKD, dần thay đổi phương thức quản trị, tổ chức sản xuất và tiếp cận thị trường.

Thương hiệu cà phê Khe Sanh được nhiều du khách biết đến thông qua các nền tảng số - Ảnh: HTX Việt Nam-Khe Sanh

Ông Nguyễn Quốc Hương, Chủ tịch HĐQT HTX Tuấn Linh khẳng định: “Việc bắt nhịp CĐS đã giúp HTX quảng bá sản phẩm nhanh hơn, tiếp cận khách hàng rộng hơn thông qua các ứng dụng mạng xã hội, nền tảng bán hàng trực tuyến. Nhờ đó, các sản phẩm của HTX không chỉ tiêu thụ tại địa phương mà còn có cơ hội tiếp cận khách hàng ở nhiều tỉnh, thành phố. Việc ứng dụng công nghệ số cũng giúp HTX thuận lợi hơn trong quản lý đơn hàng, chăm sóc khách hàng, truy xuất thông tin sản phẩm, kết nối với các đối tác và tham gia các hoạt động xúc tiến thương mại.

Đặc biệt, CĐS giúp thay đổi tư duy kinh doanh của HTX, từ chỗ chủ yếu sản xuất rồi tìm đầu ra sang chủ động xây dựng thương hiệu, tìm kiếm thị trường, kết nối trực tiếp với người tiêu dùng”.

Mặc dù đạt được nhiều kết quả tích cực, tuy nhiên, quá trình CĐS trong HTX hiện vẫn còn không ít khó khăn. Quy mô nhiều HTX còn nhỏ, năng lực tài chính hạn chế nên khó đầu tư đồng bộ cho công nghệ. Trình độ và kỹ năng số của đội ngũ cán bộ quản lý HTX chưa đồng đều; nhiều HTX chưa có cán bộ chuyên trách về công nghệ thông tin và CĐS.

Một số HTX mới dừng ở từng công cụ, từng khâu, như: Sử dụng facebook, zalo, mã QR hoặc bán hàng trực tuyến, mà chưa hình thành được một hệ thống quản trị số đồng bộ. Dữ liệu về HTX, sản phẩm, vùng nguyên liệu, thị trường, khách hàng và chuỗi giá trị cũng chưa được kết nối thành một hệ thống thống nhất.

Theo ông Nguyễn Văn Chiến, Phó Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh, CĐS là một trong những nội dung cần quan tâm trong quá trình đổi mới, nâng cao năng lực hoạt động của HTX. Thời gian qua, Liên minh HTX tỉnh phối hợp với các sở, ban, ngành, địa phương và đơn vị liên quan tuyên truyền, nâng cao nhận thức; tổ chức và phối hợp tổ chức các lớp đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực quản trị cho cán bộ HTX; hỗ trợ HTX tiếp cận khoa học-công nghệ, TMĐT, xúc tiến thương mại, xây dựng thương hiệu, quảng bá và tiêu thụ sản phẩm.

Liên minh HTX tỉnh vận động, tư vấn, hỗ trợ cho các HTX tham gia những cuộc thi liên quan đến CĐS. Hằng tháng, Liên minh HTX tỉnh cùng với các tổ hợp tác, HTX tổ chức các phiên livestream trực tiếp trên facebook với mục đích hỗ trợ giới thiệu, kết nối tiêu thụ sản phẩm. Bên cạnh đó, Liên minh HTX tỉnh chú trọng vai trò cầu nối, nắm bắt nhu cầu, khó khăn của HTX để phối hợp với các cơ quan quản lý nhà nước, doanh nghiệp và các tổ chức hỗ trợ tìm kiếm giải pháp, kết nối nguồn lực, thị trường, thúc đẩy liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị…

Lê Mai