QTO - Trước áp lực giá nhiên liệu tăng cao khiến chi phí vươn khơi trở thành gánh nặng, nhiều tàu cá buộc phải nằm bờ thì tại nhiều địa phương, những đội tàu trang bị công nghệ hiện đại vẫn đều đặn xuất bến. Nhờ ứng dụng các thiết bị tiên tiến giúp tối ưu hóa vận hành và tiết kiệm nhiên liệu, ngư dân không chỉ giảm được áp lực “phí tổn” mà còn mở ra hướng đi bền vững cho những chuyến vươn khơi bám biển.

Anh Nguyễn Văn Hải, ở xã Đông Trạch, chủ tàu cá số QB 92229TS công suất hơn 800CV làm nghề chụp mực cho biết, trung bình mỗi chuyến biển từ 13-15 ngày, tàu cá của anh tiêu tốn khoảng 5.000-7.000 lít dầu diesel, tương đương khoảng 175-245 triệu đồng. Đây là chi phí chiếm tỉ trọng cao trong tổng “phí tổn” của mỗi chuyến biển. Dự báo được những áp lực từ giá nhiên liệu, từ năm 2025, anh Hải quyết định thay thế toàn bộ hệ thống dàn đèn cao áp, sử dụng bóng halogen truyền thống sang đèn LED hiện đại với gần 280 bóng.

Kết quả mang lại rất rõ rệt, cùng mức công suất và độ sáng nhưng đèn LED giúp con tàu của anh tiết kiệm được tới 1/2 lượng dầu dành cho chiếu sáng mỗi đêm. Đây là khoản cắt giảm “phí tổn” cực kỳ quan trọng, nhất là trong thời điểm giá dầu tăng cao như hiện nay.

“Trước đây bình quân mỗi đêm đánh bắt, tàu cá của tôi tiêu thụ khoảng 500 lít dầu chỉ để chạy máy phát điện cho dàn đèn cao áp. Nhưng từ khi thay bằng đèn LED, lượng dầu tiêu thụ tiết kiệm được đáng kể. Nhờ vậy, dù giá dầu hiện đang ở mức cao, lên đến hơn 35.000 đồng/lít nhưng tàu cá của tôi vẫn vươn khơi bám biển bình thường”, anh Hải cho hay.

Hệ thống đèn LED hiện đại được lắp đặt trên tàu cá giúp tiết kiệm nhiên liệu tiêu thụ cho chiếu sáng so với đèn halogen truyền thống - Ảnh: L.A

Còn tại xã Cửa Việt, thay vì chọn cách nằm bờ để chờ giá dầu hạ nhiệt, nhiều chủ tàu đã chủ động tìm lời giải cho bài toán chi phí bằng cách đầu tư mạnh vào công nghệ. Anh Bùi Văn Quý, chủ tàu cá số hiệu QT 96688TS công suất 780CV cho biết, tàu cá của anh làm nghề lưới vây, thường xuyên tham gia khai thác ở vùng biển xa.

Để tiết kiệm nhiên liệu, bảo đảm sức khỏe, anh đã quyết định lắp đặt máy lái tự động hiệu AP 200 của Công ty CP Thiết bị hàng hải MECOM cho tàu cá của mình. Theo anh Quý, chỉ cần chọn hướng đi hoặc cài đặt điểm đến là máy tự động điều khiển tàu cá đến đúng tọa độ với quãng đường ngắn nhất.

“Trước đây, để ra tới ngư trường, tôi mất khoảng 32 giờ cho quãng đường 200 hải lý. Từ khi có máy lái tự động, tàu chạy thẳng theo lộ trình cài đặt sẵn nên thời gian di chuyển chỉ còn khoảng 27 giờ, tiết kiệm được một lượng dầu không nhỏ”, anh Quý nhẩm tính.

Ông Lê Văn Trung, chủ một cơ sở cung ứng thiết bị hàng hải uy tín tại xã Cửa Việt cho biết, chỉ tính riêng từ khoảng cuối năm 2025 đến nay, cơ sở của ông đã lắp đặt được trên 15 bộ máy lái tự động cho tàu cá của ngư dân tại địa phương. Ưu điểm của máy lái tự động là tích hợp sẵn GPS và la bàn điện tử nên hạn chế tình trạng tàu cá lệch hướng trên biển, giúp chủ tàu tiết kiệm từ 10-15% lượng nhiên liệu dành cho chạy tàu.

“Nhờ thiết bị này mà ước tính mỗi chuyến biển, tàu cá có thể tiết kiệm được hàng trăm lít dầu. Qua đó giúp ngư dân giảm được “phí tổn” trong thời điểm này”, ông Trung cho hay.

Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư Trần Xuân Tiến thông tin, để “vượt bão” giá dầu, ngoài máy lái tự động, đèn LED, còn phải kể đến máy dò ngang, dò chụp, máy định vị vệ tinh thế hệ mới… Những thiết bị này giúp tàu cá xác định chính xác luồng cá, giảm thời gian tìm kiếm ngư trường, từ đó tối ưu hóa lượng dầu tiêu thụ.

Tuy nhiên, ông Tiến cũng thừa nhận, nếu tình trạng giá dầu tăng cao tiếp tục kéo dài thì thu nhập của ngư dân sẽ giảm sút. Ngư dân buộc phải tính toán kỹ hơn trước mỗi chuyến ra khơi, từ số lượng thuyền viên, phương thức đánh bắt đến lộ trình di chuyển.

Ông Tiến cho biết, nhằm kịp thời hỗ trợ ngư dân ổn định sản xuất, chi cục tích cực phối hợp với các địa phương ven biển tuyên truyền, hướng dẫn ngư dân áp dụng các giải pháp công nghệ để tiết kiệm nhiên liệu, tối ưu hành trình khai thác; cải tiến ngư cụ, phương thức khai thác, chuyển đổi sang các nghề khai thác phù hợp với nguồn lợi và ít tiêu hao nhiên liệu hơn; khuyến khích phát triển các mô hình chuỗi liên kết giữa khai thác - thu mua - chế biến - tiêu thụ sản phẩm để bảo đảm đầu ra ổn định, nâng cao chất lượng bảo quản sản phẩm sau thu hoạch nhằm tăng giá trị sản phẩm. Đồng thời, phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu hải sản phía Bắc thuộc Viện Khoa học Thủy sản Việt Nam trong việc cung cấp thông tin dự báo ngư trường, nguồn lợi thủy sản, giúp ngư dân chủ động xây dựng kế hoạch khai thác hiệu quả hơn, giảm rủi ro và tiết kiệm chi phí mỗi chuyến biển.

Lê An