QTO - Du lịch sẽ khó bứt phá nếu chỉ dựa vào tài nguyên và nỗ lực của riêng từng ngành, từng đơn vị. Ở Quảng Trị, du lịch đã được đặt trong tổng thể nhiệm vụ chính trị, gắn với định hướng phát triển chung của tỉnh. Sau sáp nhập, khi không gian phát triển được rộng mở, một yêu cầu mới cũng đặt ra: Tái định hình du lịch như một chiến lược dài hạn, với sức mạnh được tạo nên từ sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị.

Từ nghị quyết đến hành động

Trong Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Quảng Trị lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030, du lịch được xác định là 1 trong 4 trụ cột phát triển kinh tế, cùng với năng lượng, logistics và nông nghiệp xanh. Điều đó cho thấy một chuyển biến quan trọng trong tư duy phát triển: Từ chỗ xem du lịch là ngành dịch vụ hỗ trợ, sang xác định là trụ cột tăng trưởng, có khả năng dẫn dắt chuyển dịch cơ cấu kinh tế và lan tỏa sang các lĩnh vực khác.

Không dừng ở định vị, nghị quyết còn cụ thể hóa bằng mục tiêu và tầm nhìn dài hạn. Du lịch được yêu cầu “phát triển thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn”, gắn với khai thác các giá trị di sản thiên nhiên, văn hóa và lợi thế không gian phát triển mới, đồng thời hướng tới xây dựng Quảng Trị trở thành điểm đến đặc sắc của cả nước và khu vực.

Quan trọng hơn, nghị quyết cũng nhấn mạnh yếu tố con người và hệ thống chính trị: Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân, nâng cao hiệu lực quản lý và tổ chức thực hiện nghị quyết một cách đồng bộ, hiệu quả. Chính ở điểm này, du lịch không còn là câu chuyện của tài nguyên, mà trở thành bài toán của tổ chức, của cách vận hành hệ thống.

Nghị quyết Đại hội Đảng bộ đặc khu Cồn Cỏ lần thứ I xác định du lịch là một hướng phát triển kinh tế trọng tâm - Ảnh: L.T

Ngay sau đại hội, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh cũng đã ban hành Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh, nhiệm kỳ 2025-2030, trong đó xác định rõ các nhiệm vụ, giải pháp, với yêu cầu triển khai theo nguyên tắc: “rõ việc, rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ kết quả”.

Trong lĩnh vực du lịch, chương trình hành động đã đi vào các nội dung cụ thể như: Phát triển hạ tầng du lịch, dịch vụ đồng bộ; quy hoạch các khu, điểm du lịch trọng điểm; thu hút nhà đầu tư chiến lược; phát triển các sản phẩm du lịch biển, đảo, sinh thái, văn hóa. Chương trình hành động cũng nhấn mạnh yêu cầu liên kết vùng, liên kết ngành, đặc biệt gắn với Hành lang kinh tế Đông-Tây, tạo không gian phát triển rộng hơn cho du lịch.

Ở nhiều địa phương có tiềm năng như phường Đồng Hới, xã Cửa Tùng, xã Kim Phú, đặc khu Cồn Cỏ…, du lịch đã được đưa vào nghị quyết đại hội đảng bộ như một hướng phát triển trọng tâm. Từ nghị quyết, địa phương đã xây dựng kế hoạch thực hiện theo hướng sát thực tiễn hơn: Từ chỉnh trang môi trường, phát triển sản phẩm, đến vận động người dân tham gia làm du lịch. Là địa phương giàu tiềm năng phát triển du lịch khi sở hữu hệ thống hang Tú Làn, Rục Mòn-hồ Yên Phú… nên ngay trong nghị quyết của Đảng bộ, xã Kim Phú đã xác định du lịch là hướng phát triển mới, gắn với tài nguyên hang động và cảnh quan tự nhiên.

Từ định hướng đó, địa phương đã ban hành chương trình hành động số 05-CTr/ĐU về “Khai thác hiệu quả tiềm năng, thế mạnh để phát triển du lịch, nhất là du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái gắn với bản sắc văn hóa địa phương; đẩy mạnh phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn xã Kim Phú, nhiệm kỳ 2025-2030”. Thay vì phát triển tự phát, du lịch ở Kim Phú được đặt trong một định hướng có tính dài hạn, gắn với bảo tồn tài nguyên và phát huy bản sắc văn hóa. Đây cũng là cơ sở để địa phương huy động mọi nguồn lực, thu hút doanh nghiệp, đồng thời từng bước hình thành các mô hình du lịch cộng đồng bền vững.

Không ai đứng ngoài cuộc

Nếu chính quyền giữ vai trò kiến tạo, thì các tổ chức đoàn thể lại là lực lượng “kết nối mềm”, đưa chủ trương vào đời sống. Từ công tác dân vận, hỗ trợ sinh kế, đến các phong trào xây dựng điểm đến xanh-sạch-đẹp, tất cả góp phần tạo nên sự chuyển động từ cơ sở. Một điểm nhấn trong các văn kiện của tỉnh là yêu cầu phát huy vai trò làm chủ của Nhân dân, xây dựng sự đồng thuận xã hội trong quá trình phát triển. Ở nhiều địa phương, khi du lịch được đưa vào nghị quyết, người dân không còn đứng ngoài cuộc. Họ bắt đầu tham gia vào chuỗi giá trị: Làm dịch vụ lưu trú, ẩm thực, hướng dẫn trải nghiệm, giữ gìn cảnh quan, văn hóa.

Với diện tích hơn 230km², trong đó khoảng 65% là rừng tự nhiên, đặc khu Cồn Cỏ sở hữu hệ sinh thái đa dạng, còn giữ được nhiều nét nguyên sơ hiếm có. Từ rừng nguyên sinh đến hệ sinh thái biển phong phú, cùng các loài thủy hải sản đặc hữu…, tất cả tạo nên lợi thế riêng biệt để phát triển du lịch theo hướng sinh thái, trải nghiệm. Những năm gần đây, du lịch tại Cồn Cỏ đã bắt đầu chuyển động, dù còn ở giai đoạn manh nha. Một số mô hình du lịch cộng đồng bước đầu hình thành, với các dịch vụ như xe điện, homestay, góp phần đa dạng hóa trải nghiệm cho du khách.

Ông Trần Xuân Anh, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND đặc khu Cồn Cỏ cho biết, ngay trong Nghị quyết Đại hội Đảng bộ đặc khu, du lịch đã được xác định là một trong những hướng phát triển trọng tâm. Nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu phát triển du lịch gắn với bảo tồn, phát huy giá trị hệ sinh thái rừng và biển; từng bước hình thành các sản phẩm du lịch đặc thù, có bản sắc. Trên cơ sở đó, địa phương đã và đang triển khai nhiều giải pháp cụ thể: Tổ chức các hoạt động như giải marathon gắn với khai trương mùa du lịch biển; đưa vào vận hành hệ thống bán vé tự động nhằm rút ngắn thời gian làm thủ tục cho du khách; từng bước nâng cấp, sửa chữa đội tàu vận chuyển, bảo đảm an toàn và nâng cao chất lượng dịch vụ.

“Trong thời gian tới, đặc khu Cồn Cỏ xác định sẽ tiếp tục huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, từ chính quyền, đoàn thể đến người dân, nhằm xây dựng các sản phẩm du lịch mới, đồng thời giữ vững nguyên tắc phát triển gắn với bảo tồn, để du lịch thực sự trở thành động lực phát triển bền vững của địa phương”, ông Trần Xuân Anh khẳng định.

Du lịch không thể phát triển bằng những nỗ lực đơn lẻ mà cần một hệ thống cùng vận hành, từ cấp tỉnh đến cơ sở, từ nghị quyết đến hành động cụ thể. Sau sáp nhập, Quảng Trị đang có điều kiện để làm điều đó một cách bài bản hơn khi mà không gian phát triển rộng hơn, định hướng rõ ràng hơn và đặc biệt, hệ thống chính trị đang được tổ chức theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả.

Sau cùng, yếu tố quyết định vẫn nằm ở con người. Mỗi cấp ủy, mỗi chính quyền, mỗi cán bộ và người dân nhìn nhận vai trò của mình trong quá trình phát triển. Khi du lịch được đặt đúng vị trí trong nghị quyết, được cụ thể hóa bằng chương trình hành động và được triển khai bằng sự đồng thuận của toàn xã hội, khi đó, du lịch mới có thể trở thành ngành kinh tế mũi nhọn đúng nghĩa. Và khi ấy, mỗi điểm đến chính là nơi thể hiện rõ nhất sức mạnh của một hệ thống cùng vận hành vì một mục tiêu phát triển chung.

Diệu Hương