QTO - Qua 1 năm triển khai vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy, tỉnh Quảng Trị đã cơ bản hoàn thành các mục tiêu, chỉ tiêu, nhiệm vụ về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy và vận hành mô hình chính quyền mới, mang lại những hiệu quả tích cực đối với sự phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng-an ninh, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho Nhân dân.

Giảm đầu mối, giảm cấp trung gian

Đảng bộ phường Nam Đông Hà hiện có 89 tổ chức đảng trực thuộc với 4.510 đảng viên. Đây là một trong những đảng bộ cấp xã có quy mô lớn của tỉnh.

Theo Bí thư Đảng ủy phường Nam Đông Hà Hồ Sỹ Trung, sau 1 năm thực hiện sắp xếp, vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, dưới sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh, Ban Thường vụ Đảng ủy phường đã phát huy tinh thần đoàn kết, trách nhiệm, tập trung lãnh đạo hệ thống chính trị nhanh chóng ổn định tổ chức, từng bước thích ứng với yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới. Đội ngũ cán bộ, công chức cơ bản phát huy được tinh thần trách nhiệm, chủ động tiếp cận, làm chủ nhiệm vụ.

Mặt khác, bám sát tinh thần chỉ đạo của Trung ương và của tỉnh, Ban Thường vụ Đảng ủy phường đã quán triệt, lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ theo phân cấp, phân quyền, tăng cường kiểm tra, giám sát và gắn trách nhiệm đối với các nhiệm vụ. Qua rà soát, đến ngày 30/5/2026, tổng số nhiệm vụ đã thực hiện phân cấp, phân quyền và phân định thẩm quyền từ cấp tỉnh và cấp xã là 421 nhiệm vụ (tăng 261 nhiệm vụ so với thời điểm 30/6/2025). Tổng số nhiệm vụ phường được giao thực hiện là 8.396 nhiệm vụ.

Công tác phát triển đảng viên đạt kết quả nổi bật, 5 tháng đầu năm 2026 đã kết nạp 63 đảng viên, đạt 68,5% chỉ tiêu năm. Chất lượng sinh hoạt chi bộ từng bước được nâng lên; dân chủ trong Đảng được phát huy, vai trò nêu gương, tinh thần trách nhiệm của cán bộ, đảng viên được tăng cường.

Đồng chí Nguyễn Văn Phương, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy làm việc với Thường trực Đảng ủy các phường Đồng Thuận, Đồng Sơn - Ảnh: Q.V

Tại xã Tuyên Hóa, trong bối cảnh thực hiện sáp nhập đơn vị hành chính và triển khai vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phát huy vai trò lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động của chính quyền địa phương, Đảng bộ xã Tuyên Hóa đã tập trung chỉ đạo toàn diện các nhiệm vụ chính trị. Với tinh thần đoàn kết, chủ động, sáng tạo, địa phương đã đạt nhiều kết quả quan trọng trong công tác xây dựng Đảng, phát triển kinh tế-xã hội, giữ vững quốc phòng-an ninh.

Chủ tịch UBND xã Tuyên Hóa Trần Khánh Linh thông tin: “Với sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Ban Thường vụ Đảng ủy xã, UBND xã đã tập trung triển khai thực hiện các nhiệm vụ, nhanh chóng ổn định tổ chức bộ máy, đưa hoạt động của địa phương đi vào nền nếp, bảo đảm tiến độ đề ra. Cụ thể, việc tổ chức lại bộ máy theo hướng tinh gọn, giảm cấp trung gian đã góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, tăng tính chủ động của chính quyền cơ sở và cải thiện chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Nổi bật là đã rút ngắn quy trình giải quyết công việc giữa các cấp chính quyền. Trước khi thực hiện mô hình mới, nhiều nhiệm vụ quản lý nhà nước và thủ tục hành chính phải trải qua nhiều bước xử lý từ cấp xã đến cấp huyện trước khi trình cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết.

Sau khi bỏ cấp huyện và thực hiện phân cấp, phân quyền mạnh cho cấp xã, nhiều nội dung công việc được giải quyết trực tiếp tại cơ sở hoặc được chuyển thẳng từ cấp xã đến cấp tỉnh thông qua môi trường điện tử. Mô hình mới cũng đã tạo điều kiện để chính quyền cấp xã phát huy vai trò là cấp trực tiếp tổ chức thực hiện và chịu trách nhiệm đối với hầu hết các nhiệm vụ quản lý nhà nước trên địa bàn”.

Nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động

Đảng bộ tỉnh Quảng Trị được thành lập theo Quyết định số 314-QĐ/TW, ngày 18/6/2025 của Bộ Chính trị, trên cơ sở hợp nhất, sáp nhập Đảng bộ tỉnh Quảng Trị (cũ) và tỉnh Quảng Bình (cũ). Đảng bộ tỉnh hiện có 82 đảng bộ trực thuộc, 786 tổ chức cơ sở đảng, 40 đảng bộ bộ phận, 4.556 chi bộ trực thuộc với 130.902 đảng  viên.

Ngay sau khi mô hình chính quyền địa phương 2 cấp chính thức đi vào hoạt động từ ngày 1/7/2025, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan, đơn vị, các xã, phường, đặc khu nhanh chóng sắp xếp, ổn định tổ chức bộ máy, bố trí đội ngũ cán bộ, công chức để bắt tay ngay vào công việc, bảo đảm không để gián đoạn, không có khoảng trống trong thực hiện nhiệm vụ được giao.

Mặt khác, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã triển khai các đoàn công tác do các đồng chí trong Thường trực Tỉnh ủy làm trưởng đoàn đến làm việc với các địa phương để động viên, nắm bắt tình hình hoạt động của chính quyền địa phương từ những ngày đầu hoạt động. Đồng thời, phân công các đồng chí Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy thường xuyên bám nắm địa bàn, trực tiếp đi cơ sở để theo sát tình hình; chỉ đạo thành lập tổ công tác nhằm kịp thời hướng dẫn, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong giai đoạn đầu vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Theo đó, hệ thống chính trị tỉnh được sắp xếp lại ổn định, các cơ quan, đơn vị, địa phương không bị gián đoạn trong thực thi nhiệm vụ. So với thời điểm ngày 30/6/2025, khối Đảng đã giảm 10 cơ quan, đơn vị, 38 tổ chức bên trong; khối HĐND giảm 4 cơ quan, đơn vị, 3 tổ chức bên trong; khối MTTQ giảm 11 cơ quan, đơn vị, 28 tổ chức bên trong; khối UBND giảm 15 cơ quan, đơn vị, 88 tổ chức bên trong.

Thực hiện việc sắp xếp thôn, bản, khu dân cư theo đúng tiến độ đề ra; giảm từ 1.922 còn 916 thôn, tổ dân phố (giảm 1.006); trong đó, số thôn, tổ dân phố bảo đảm tiêu chuẩn quy mô hộ gia đình 774, đạt 84,98%, bình quân quy mô số hộ/thôn, tổ dân phố là 507.

Đặc biệt, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã quyết liệt đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy đảng các cấp; thực hiện việc phân cấp, phân quyền triệt để; nâng cao hiệu quả, năng lực cầm quyền; giữ vững vai trò lãnh đạo toàn diện của Đảng đối với hoạt động của hệ thống chính trị.

Cụ thể, đã ban hành quy định về phân cấp quản lý cán bộ, trong đó thực hiện giao quyền chủ động tối đa cho cấp ủy cơ sở quyết định các nội dung thuộc thẩm quyền; khắc phục tình trạng phải trình xin ý kiến nhiều lần, qua nhiều tầng nấc trung gian như trước đây. Chuyển từ đánh giá quá trình sang đánh giá kết quả thông qua việc giao chỉ tiêu, đánh giá sản phẩm đầu ra.

Nhờ các giải pháp lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt, kết quả, qua điều tra xã hội học đo lường chỉ số hài lòng của người dân về sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước đối với các xã, phường, đặc khu trên địa bàn tỉnh, mức độ hài lòng của người dân ở mức tương đối cao, tất cả các địa phương đạt trên 81%, nhiều đơn vị đạt trên 90% (7/78 xã, phường), trung bình chỉ số hài lòng của 78 xã, phường, đặc khu đạt 86,13%, phản ánh sự chuyển biến tích cực trong cải cách hành chính ở cấp xã sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Nhấn mạnh về những nhiệm vụ, giải pháp nhằm tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo toàn diện của Đảng trong việc nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả vận hành mô hình mới trong thời gian tới, đồng chí Nguyễn Văn Phương, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy khẳng định: Ban Thường vụ Tỉnh ủy sẽ chú trọng công tác cụ thể hóa các chỉ đạo của Trung ương thành các chương trình, kế hoạch cụ thể; tiếp tục rà soát, điều chỉnh, bổ sung, ban hành các quy định về chức năng, nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị, địa phương trong hệ thống chính trị tỉnh, nhất là quy định cụ thể thẩm quyền của UBND cấp xã trong các lĩnh vực như quản lý đất đai, môi trường, quy hoạch, đầu tư...

Đồng thời tiếp tục sắp xếp, tinh gọn tổ chức, hoàn thiện bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị; xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ; tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động của hệ thống chính trị; nhân rộng mô hình mới, cách làm hay; kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các vi phạm.

Hiện nay, Ban Thường vụ Tỉnh ủy cũng đang tiếp tục chỉ đạo các sở, ngành bám sát thực tiễn để phân bổ nguồn lực, nhân lực và đẩy mạnh số hóa nhằm hỗ trợ tối đa cho cấp xã, bảo đảm bộ máy vận hành ngày càng thông suốt, lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo quan trọng nhất cho hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Mô hình sẽ đóng vai trò "gỡ nút thắt” giúp khơi thông các nguồn lực bị kìm hãm trước đây do thủ tục hành chính rườm rà. Nếu tận dụng và thực hiện tốt, đây chính là “cú hích” cần thiết để tỉnh Quảng Trị bứt phá, là điều kiện cần để đạt tăng trưởng 2 con số.

Quốc Việt