QTO - Sau sáp nhập, thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã miền núi Kim Ngân gặp nhiều khó khăn trong thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM). Trước thực tế đó, toàn hệ thống chính trị ở địa phương đang tập trung vào cuộc để gỡ khó cho từng tiêu chí, nội dung, phần việc cụ thể.

Nhiều trở ngại cần tháo gỡ

Là xã miền núi biên giới thuộc vùng kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn, kinh tế phát triển còn chậm, xã Kim Ngân hiện có tổng diện tích tự nhiên hơn 886km, dân số hơn 9.700 người (trong đó, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm trên 67%, chủ yếu là người Bru-Vân Kiều), sống phân bố tại 13 thôn, bản. Tính đến cuối năm 2025, xã Kim Ngân có tỉ lệ hộ nghèo chiếm 28,24%, hộ cận nghèo cận nghèo chiếm 10,26%.

Theo Quyết định số 51/2025/QĐ-TTg của Chính phủ ban hành ngày 29/12/2025 về việc ban hành bộ tiêu chí quốc gia về NTM giai đoạn 2026-2030, Kim Ngân là xã nhóm 3. Báo cáo từ UBND xã Kim Ngân cho thấy, hiện toàn xã chỉ mới đạt 2/10 tiêu chí (tiêu chí số 1 về quy hoạch; tiêu chí số 9 về xây dựng hệ thống chính trị và hành chính công).

Đối với các tiêu chí còn lại, địa phương có tỉ lệ đạt khá thấp, thậm chí có những tiêu chí hoàn toàn chưa đạt, như: Phát triển kinh tế nông thôn; đào tạo nguồn nhân lực nông thôn; văn hóa, giáo dục, y tế; khoa học công nghệ và chuyển đổi số (liên quan đến các tiêu chí 3,4,5,7).

Một góc bản Khe Giữa, xã Kim Ngân hôm nay - Ảnh: V.M

Ông Nguyễn Văn Hùng, Phó Chủ tịch UBND xã Kim Ngân chia sẻ: “Với xuất phát điểm về NTM đạt rất thấp so với mặt bằng chung toàn tỉnh, những năm qua, xã Kim Ngân buộc phải trông chờ, phụ thuộc rất nhiều vào nguồn lực đầu tư từ “ngoại lực”. Còn  “nội lực” của địa phương vẫn còn nhiều khó khăn, hạn chế. Với địa hình phức tạp, núi cao, chia cắt, khiến chi phí đầu tư hạ tầng cao gấp nhiều lần so với vùng đồng bằng. Tại nhiều bản làng, tình trạng lũ quét, sạt lở đất... làm hư hỏng các công trình xây dựng, gây khó khăn cho quá trình lao động sản xuất của người dân.

Bên cạnh đó, nhiều bản làng vẫn đang thiếu nguồn nước sinh hoạt hợp vệ sinh, điện lưới, sóng viễn thông, nhà văn hóa, điểm sinh hoạt cộng đồng, hệ thống đường giao thông vẫn chưa được đầu tư, nâng cấp, bảo đảm yêu cầu thực tế. Đặc biệt, các mô hình sinh kế, hoạt động liên kết sản xuất, phát triển của nhiều làng bản vẫn còn chậm do thiếu vốn, kỹ thuật, kết nối thị trường; tỉ lệ hộ nghèo, cận nghèo còn cao, khả năng tích lũy và chống chịu rủi ro còn kém…”.

Khắc phục tư tưởng "trông chờ, ỷ lại"

Xác định xây dựng NTM là nhiệm vụ xuyên suốt, không có điểm kết thúc, sau khi chính quyền mới đi vào hoạt động, phong trào xây dựng NTM tại xã Kim Ngân tiếp tục được đẩy mạnh theo hướng thực chất, hiệu quả, tránh hình thức, tránh chạy theo thành tích. Đại hội đại biểu Đảng bộ xã Kim Ngân lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 đã thống nhất đưa công tác giảm nghèo bền vững, xây dựng NTM, phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi vào nghị quyết, xem đây là một trong những nội dung trọng tâm cần tập trung chỉ đạo thực hiện hiệu quả trong toàn nhiệm kỳ.

Theo Phó Chủ tịch UBND xã Kim Ngân Nguyễn Văn Hùng, trước mắt, địa phương sẽ tập trung ưu tiên xây dựng và nhân rộng các mô hình kinh tế hiệu quả, lựa chọn loại cây trồng, vật nuôi phù hợp. Đối với việc xây dựng cơ sở hạ tầng, xã linh hoạt lồng ghép nguồn vốn từ các chương trình, dự án; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động bà con hiến đất, đóng góp ngày công để xây dựng hệ thống giao thông, thiết chế văn hóa, vệ sinh môi trường.

Đồng thời, địa phương chú trọng đổi mới công tác tuyên truyền, vận động, nâng cao nhận thức của người dân về vai trò chủ thể, khắc phục tư tưởng “trông chờ, ỷ lại”; thay đổi tư duy, tập quán sản xuất, kinh doanh gắn với các giải pháp tạo việc làm, nâng cao thu nhập; tăng cường kết nghĩa với các đơn vị đóng trên địa bàn như Đoàn kinh tế quốc phòng 79, Đồn Biên phòng Làng Ho, các ban quản lý rừng và nông, lâm trường…, để thu hút nguồn lực, tạo công ăn việc làm cho người dân.

Bí thư Đảng ủy xã Kim Ngân Nguyễn Thanh Đức nhấn mạnh: “Đảng ủy xã đã giao trách nhiệm cho UBND xã và các phòng, ban, đơn vị, tổ chức đoàn thể khẩn trương rà soát thực trạng từng nội dung, phần việc, tiêu chí NTM mà địa phương đã đạt và chưa đạt.

Trên cơ sở đó, xây dựng chi tiết về lộ trình thực hiện, nhu cầu nguồn vốn, nhân lực, mốc thời gian dự kiến hoàn thành. Quan điểm về triển khai thực hiện NTM ở xã là phân công “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ kết quả”. 13 đồng chí đảng ủy viên trực tiếp phụ trách 13 bản làng chỉ đạo xây dựng NTM, lấy hiệu quả công việc để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng cán bộ, đảng viên cuối năm.  Hàng tháng, Bí thư Đảng ủy đều có buổi làm việc với Chủ tịch, các Phó Chủ tịch UBND xã và trưởng các phòng, ban… để nắm bắt tình hình, kiểm tra, giám sát về tiến độ, hiệu quả thực hiện công việc được giao”.   

Văn Minh