QTO - Không đơn thuần là một chính sách ưu đãi, sau gần 20 năm triển khai, chương trình cho vay theo Quyết định số 157/2007/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, gọi tắt là chương trình cho vay học sinh, sinh viên (HSSV) đã trở thành điểm tựa đồng hành với các thế hệ HSSV hiếu học. Thông qua nguồn vốn ưu đãi này, hàng trăm nghìn HSSV nghèo tại Quảng Trị đã được tiếp sức trên hành trình đến giảng đường đại học, giúp nhiều gia đình vượt qua nghịch cảnh.

"Nếu không biết đến chương trình cho vay HSSV, có lẽ gia đình tôi đã không có bác sĩ nha khoa và tân cử nhân Trường đại học sư phạm kỹ thuật TP. Hồ Chí Minh như bây giờ”, ông Dương Quang Hiếu (SN 1970), ở thôn Đông Chánh, xã Nam Hải Lăng hóm hỉnh mở đầu câu chuyện khi đón chúng tôi.

Trong căn nhà cũ đã nhuốm màu thời gian, ông Hiếu không giấu được niềm tự hào khi nhắc về tinh thần tự giác, hiếu học của 2 người con. Thế nhưng, đằng sau niềm vui ấy từng là những đêm dài trăn trở bởi gánh nặng gia cảnh ngặt nghèo. Thách thức thêm chồng chất khi biến cố tai nạn năm 2020 khiến ông bị chấn thương nghiêm trọng, tưởng chừng đã khép lại cánh cửa bước vào giảng đường đại học của các con ngay trước mắt. Giữa lúc khó khăn nhất, gia đình ông Hiếu được tiếp cận với nguồn vốn vay tín dụng dành cho HSSV.

“Con gái tôi đỗ ngành y từ năm 2014, tôi đã vay tổng số tiền 73 triệu đồng cho con gái đầu đi học. Năm 2022 tôi tiếp tục vay tổng cộng 132,5 triệu đồng cho người con thứ 2. Số tiền đó giúp con tôi có thêm điều kiện trang trải học phí, mua sắm dụng cụ học tập. Các cháu rất có ý thức nên bảo ban lẫn nhau, cố gắng học tốt để sau này đổi đời cho chính mình và gia đình. Cuộc sống của gia đình tôi giờ đã ổn định hơn trước”, ông Hiếu nói, trên môi không giấu được nụ cười.

Nhờ tiếp cận với vốn vay tín dụng dành cho học sinh, sinh viên, chị Hoàng Thị Hương, thôn Đông Thành, xã Lệ Thủy (bên trái) có điều kiện cho con tiếp tục đến trường - Ảnh: N.P

Câu chuyện về gia đình ông Hiếu chỉ là một trong số rất nhiều trường hợp đã được tiếp sức hiệu quả từ nguồn vốn vay cho HSSV. Trao đổi với phóng viên, ông Lê Quang Lực, Giám đốc Phòng Giao dịch (PGD) Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) Hải Lăng cho hay, thời gian qua, để chương trình được lan tỏa rộng rãi, tiếp cận đúng đối tượng, đơn vị đã chủ động thực hiện nhiều cách làm hay.

Nổi bật như: Phối hợp với các trường THPT trên địa bàn để nắm bắt tình hình học sinh lớp 12 sau khi tốt nghiệp, nhất là học sinh tiếp tục theo học tại các trường đại học, cao đẳng, trung cấp chuyên nghiệp và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Đồng thời tuyên truyền trên zalo, facebook và các nhóm thông tin cộng đồng tại địa phương để phổ biến thông tin về chương trình. Qua đó, kịp thời xác định, tiếp cận những trường hợp thuộc đối tượng thụ hưởng chính sách và có nhu cầu vay vốn để hỗ trợ chi phí học tập.

Tại PGD NHCSXH Lệ Thủy, chương trình cho vay HSSV cũng đã “nâng bước” không ít HSSV khó khăn đến trường. Năm 2025, gia đình chị Hoàng Thị Hương (SN 1984), ở thôn Đông Thành, xã Lệ Thủy được tiếp cận với chương trình tín dụng ưu đãi dành cho HSSV. Số tiền này phần nào “gánh gồng” khoản học phí lớn mà con trai chị phải đóng ngay sau khi nhập học.

“Vợ chồng tôi không có công việc ổn định nên thu nhập tương đối bấp bênh. Được sự hướng dẫn của tổ trưởng tổ tiết kiệm và vay vốn (TK-VV) cùng cán bộ tín dụng NHCSXH, tôi đã được làm thủ tục và hỗ trợ giải ngân tổng cộng 32 triệu đồng. Số tiền này giúp vợ chồng tôi vơi bớt nỗi lo trước mắt về tiền học phí của con”, chị Hương nói.

Với ý nghĩa nhân văn của mình, chương trình cho vay HSSV áp dụng mức lãi suất cho vay ưu đãi 6,24%/năm. Thời hạn cho vay kéo dài bao gồm thời gian phát tiền vay trong suốt khóa học và thời gian trả nợ. HSSV chưa phải trả nợ gốc và lãi trong thời gian đi học; sau khi tốt nghiệp 12 tháng, người vay mới bắt đầu thực hiện nghĩa vụ trả khoản nợ gốc và lãi đầu tiên.

Tính đến nay, tổng dư nợ của chương trình trên địa bàn toàn tỉnh đạt 612,5 tỉ đồng, với hơn 8,2 nghìn khách hàng còn dư nợ. Để có được những con số ấn tượng này, NHCSXH tỉnh đã chủ động rà soát, bố trí nguồn ngân sách từ sớm, chuẩn bị sẵn sàng nguồn vốn nhằm đáp ứng kịp thời nhu cầu học tập của các em HSSV có hoàn cảnh khó khăn trước thềm năm học mới. Nhờ vậy mà nhiều hộ gia đình nghèo, gia đình chính sách, hộ có hoàn cảnh khó khăn có con đi học giảm bớt gánh nặng chi phí đóng góp, tránh vay “tín dụng đen”. Qua đó khuyến khích phong trào hiếu học, lập nghiệp, giúp người trẻ có cơ hội tìm kiếm việc làm ổn định.

Theo bà Trần Đức Xuân Hương, Giám đốc NHCSXH tỉnh, mỗi khoản vay từ chương trình không đơn thuần là sự hỗ trợ về mặt tài chính, mà còn đong đầy niềm tin và hy vọng mà Đảng, Nhà nước cùng cộng đồng gửi gắm tới thế hệ tương lai. Từ những “điểm tựa” vững chắc ấy, hàng nghìn HSSV khó khăn đã và đang vượt qua rào cản, nỗ lực học tập và rèn luyện để thực hiện ước mơ, trở thành những công dân có ích, góp phần dựng xây quê hương ngày càng giàu đẹp.

“Thời gian tới, NHCSXH tỉnh sẽ chỉ đạo các PGD tăng cường phối hợp với chính quyền địa phương, các tổ chức chính trị-xã hội nhận ủy thác, trưởng thôn và tổ trưởng tổ TK-VV để thường xuyên rà soát, tổng hợp nhu cầu vay vốn của các hộ gia đình có HSSV, nỗ lực để không một HSSV hiếu học nào phải từ bỏ ước mơ bước vào cổng trường đại học chỉ vì hoàn cảnh kinh tế”, bà Hương nhấn mạnh.

Nam Phương