QTO - Sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Quảng Trị bước vào giai đoạn mới với nhiều yêu cầu lớn trong thực hiện chính sách an sinh xã hội. Không chỉ hướng tới mục tiêu mở rộng diện bao phủ, tỉnh còn đặt quyết tâm nâng cao hiệu quả thực hiện bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) theo hướng thực chất, bền vững hơn. Từ sự chỉ đạo quyết liệt của tỉnh đến nỗ lực của từng địa phương, “lá chắn” an sinh đang từng bước được phủ rộng để bảo vệ người dân trước những rủi ro của cuộc sống.

Những con số biết nói

Năm 2025, tỉnh đã hoàn thành việc sắp xếp đơn vị hành chính, triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đây cũng là thời điểm thực hiện nhiều quy định mới của Luật BHXH năm 2024 và Luật BHYT sửa đổi. Trong bối cảnh đó, tỉnh vẫn duy trì được độ bao phủ an sinh ở mức cao, với 206.765 người tham gia BHXH; 127.460 người tham gia BHTN và 1.500.839 người tham gia BHYT, đạt tỉ lệ bao phủ 95,2% dân số.

Các chế độ, chính sách cho người tham gia được giải quyết đầy đủ, kịp thời, đúng quy định. Trong năm, toàn tỉnh đã giải quyết chế độ BHXH hằng tháng cho 4.386 người; trợ cấp một lần cho 15.680 người; trợ cấp BHTN cho 7.363 người; thanh toán chi phí khám, chữa bệnh (KCB) BHYT cho hơn 2,61 triệu lượt người.

Bước sang năm 2026, những tín hiệu tích cực tiếp tục được duy trì. Đến hết tháng 4/2026, tỉ lệ bao phủ BHYT toàn tỉnh đã tăng lên 97,5% dân số; BHXH tự nguyện tiếp tục phát triển ổn định. Công tác chuyển đổi số, giải quyết thủ tục hành chính và chi trả không dùng tiền mặt tiếp tục được đẩy mạnh, góp phần tạo thuận lợi hơn cho người dân trong tiếp cận chính sách an sinh.

Bảo hiểm y tế giúp người dân giảm gánh nặng chi phí khám, chữa bệnh - Ảnh: H.L

Những con số ấy cho thấy các chính sách BHXH, BHYT, BHTN ngày càng trở thành điểm tựa quan trọng đối với người dân, nhất là trong bối cảnh đời sống của một bộ phận lao động còn nhiều khó khăn, thiếu ổn định.

Để đưa chính sách an sinh đến gần người dân, đến nay, 78/78 xã, phường trên địa bàn đã thành lập ban chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT, BHTN sau sắp xếp hành chính, tạo sự thống nhất trong chỉ đạo và tổ chức thực hiện. Nhiều địa phương đã chú trọng công tác tuyên truyền, vận động người dân tham gia BHYT, BHXH tự nguyện; các hoạt động được triển khai thường xuyên bằng nhiều hình thức phù hợp với thực tiễn địa phương. Nhờ đó, nhận thức của người dân từng bước được nâng lên.

Vẫn còn nhiều thách thức

Tuy vậy, việc thực hiện chính sách BHXH, BHYT, BHTN vẫn còn không ít khó khăn. Một bộ phận người dân, nhất là lao động tự do và người có thu nhập thấp, chưa duy trì tham gia BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình ổn định do điều kiện kinh tế còn bấp bênh. Tình trạng chậm đóng BHXH, BHYT, BHTN ở một số doanh nghiệp vẫn chưa được khắc phục triệt để, ảnh hưởng đến quyền lợi người lao động. Trong khi đó, áp lực chi phí KCB BHYT ngày càng tăng cũng đặt ra yêu cầu phải quản lý, sử dụng quỹ hiệu quả và bền vững hơn.

Theo ông Đoàn Hồng Quân, Chủ tịch UBND phường Đồng Sơn, khó khăn lớn nhất hiện nay là nhiều người vẫn xem việc tham gia BHXH tự nguyện là một khoản chi phí hơn là một khoản tích lũy cho tương lai. Thu nhập của lao động tự do và hộ kinh doanh nhỏ còn bấp bênh, tư tưởng “trẻ cậy cha, già cậy con” vẫn còn ăn sâu nên nhiều người chưa thấy hết tính ưu việt bền vững của BHXH. Trong khi đó, hoạt động tư vấn cho người dân đôi khi còn lúng túng, chưa thực sự thuyết phục. Với quyết tâm đưa chính sách bảo hiểm đi sâu vào đời sống người dân, phường đã đưa chỉ tiêu phát triển người tham gia BHXH, BHYT, BHTN vào kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội hằng năm, đồng thời giao nhiệm vụ cụ thể cho từng tổ dân phố.

Các hoạt động tuyên truyền được đẩy mạnh với nhiều hình thức phong phú - Ảnh: T.T

Đối với công tác KCB BHYT, theo ông Lê Thanh Tuân, Phó Giám đốc Sở Y tế, vẫn còn không ít thách thức. Đặc biệt, sau chuyển giao, các trạm y tế giữ vai trò “gác cổng” tại cơ sở nhưng tại một số vùng sâu, vùng xa, cơ sở vật chất và nguồn nhân lực chưa đáp ứng kịp thời nhu cầu KCB của người dân. Trong khi đó, việc triển khai KCB BHYT tại các trạm y tế còn nhiều khó khăn, vướng mắc.

Hướng tới mạng lưới an sinh bền vững

Cùng với mở rộng diện bao phủ, việc nâng cao chất lượng KCB và bảo đảm quyền lợi cho người tham gia đang là yêu cầu được đặc biệt quan tâm. Ông Lê Thanh Tuân cho hay, ngành đang tập trung củng cố năng lực tuyến y tế cơ sở, đầu tư trang thiết bị, thực hiện luân phiên bác sĩ, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và nâng cao tinh thần phục vụ, qua đó cải thiện chất lượng KCB cho người dân. Cùng với đó, ngành Y tế và BHXH tỉnh phối hợp tăng cường quản lý chi phí KCB BHYT, sử dụng quỹ đúng mục đích, hiệu quả và bền vững; đồng thời hạn chế tình trạng lạm dụng, trục lợi quỹ BHYT.

Ông Trần Anh Tuấn, Giám đốc BHXH tỉnh cho rằng, để chính sách BHXH, BHYT, BHTN phát triển bền vững thì điều quan trọng nhất là tạo được niềm tin của người dân. Khi người dân thấy quyền lợi được bảo đảm, thủ tục thuận lợi hơn, chất lượng phục vụ tốt hơn thì họ sẽ chủ động tham gia và gắn bó lâu dài với chính sách. Thời gian tới, BHXH tỉnh quyết tâm bám sát các nhiệm vụ trọng tâm, từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng mạng lưới an sinh xã hội vững chắc cho toàn dân.

Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp tỉnh quyết tâm hoàn thành thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ đề ra - Ảnh: H.L

Tại hội nghị triển khai nhiệm vụ năm 2026 của Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT, BHTN tỉnh, đồng chí Hoàng Xuân Tân, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT, BHTN tỉnh nhấn mạnh, Quảng Trị đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều yêu cầu, nhiệm vụ đặt ra đối với công tác bảo đảm an sinh xã hội. Vì vậy, các cấp, ngành, địa phương cần tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo; nâng cao chất lượng tham mưu và phối hợp thực hiện; quản lý, sử dụng hiệu quả các quỹ BHXH, BHYT, BHTN. Đồng thời, đẩy mạnh công tác truyền thông, cải cách hành chính, chuyển đổi số; tăng cường thanh tra, kiểm tra liên ngành, phấn đấu hoàn thành tốt các mục tiêu, nhiệm vụ, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, nâng cao đời sống Nhân dân và thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh.

Quảng Trị đặt mục tiêu đến năm 2030, tỉ lệ lao động tham gia BHXH đạt trên 65% và BHYT đạt 100% dân số. Hành trình hướng tới những mục tiêu ấy không chỉ là những con số thống kê, mà còn là quá trình xây dựng một mạng lưới an sinh bền vững để mỗi người dân đều được bảo vệ trước những rủi ro của cuộc sống. Bởi phía sau mỗi tấm thẻ BHYT, mỗi cuốn sổ BHXH hay mỗi khoản trợ cấp thất nghiệp không chỉ là chính sách, mà còn là sự sẻ chia và cam kết của Nhà nước trong chăm lo đời sống Nhân dân.          

Hương Lê