QTO - Xóa nhà tạm, nhà dột nát (XNT-NDN) cho hộ nghèo, hộ cận nghèo không chỉ là một chương trình an sinh xã hội, mà còn là sự lựa chọn mang tính nhân văn sâu sắc, nơi ý Đảng hòa quyện với lòng dân, nơi mỗi quyết sách đều được khởi phát từ “mệnh lệnh của trái tim”. Từ mệnh lệnh ấy, mùa xuân này, nhiều hộ nghèo, cận nghèo trên địa bàn tỉnh được đón Tết trong những căn nhà kiên cố, ấm áp. Và sau những mái nhà ấy là cả một phong trào bền bỉ, một cuộc vận động thần tốc và là tấm lòng của cả cộng đồng.

Khi ý Đảng hòa với lòng dân

Nằm sâu giữa đại ngàn Trường Sơn, xã Thượng Trạch từng là nỗi trăn trở của tỉnh với tỉ lệ hộ nghèo chiếm hơn 60% và những bản làng heo hút, thiếu thốn đủ bề. Nhưng giữa cái khắc nghiệt của gió Lào và địa hình hiểm trở, một cuộc cách mạng về nhà ở đã diễn ra từ sự đồng lòng của cấp ủy, chính quyền và người dân nơi đây.

Xác định chương trình XNT-NDN là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, gắn trực tiếp với việc củng cố lòng dân và giữ vững vùng biên, ngay sau khi tỉnh triển khai kế hoạch, xã nhanh chóng thành lập Ban Chỉ đạo, Ban Vận động, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và cộng đồng xã hội.

Chủ trương xác định rõ: Làm nhà cho dân phải đi kèm tạo điều kiện sống tối thiểu, để người dân không chỉ có chỗ ở mà còn gắn bó lâu dài. Chính từ cách nhìn ấy, phong trào XNT-NDN ở Thượng Trạch được triển khai như một cuộc vận động xã hội rộng lớn, đồng bộ và quyết liệt.

Những ngày dựng nhà ở các bản xa, hình ảnh cán bộ xã, đảng viên, đoàn viên lội suối, băng rừng, cùng bà con vận chuyển từng bao xi măng, từng tấm tôn đã trở nên quen thuộc. Không ai đứng ngoài cuộc. Mỗi người một việc, mỗi bản làng một phần trách nhiệm. Những mô hình dân vận khéo như “Mỗi xã giúp mỗi bản”, “Đảng viên bám bản” không chỉ mang đến nguồn lực cụ thể, mà còn giúp đồng bào vững tin rằng họ không đơn độc trong hành trình “an cư lạc nghiệp”.

Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát đã mang lại diện mạo mới cho xã Thượng Trạch và nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh - Ảnh: T.A

 Điều làm nên dấu ấn của Thượng Trạch không chỉ nằm ở số lượng nhà được xây dựng, mà còn ở cách tổ chức không gian sống mang tính lâu dài. Những căn nhà sàn bê tông cốt thép kiên cố được bố trí hài hòa với tập quán sinh sống của người dân tộc thiểu số, đồng thời đáp ứng yêu cầu sinh hoạt hiện đại với tiêu chí “5 có”: Có mặt bằng ổn định, có nước sinh hoạt, có điện năng lượng, có vệ sinh môi trường và đặc biệt là có sinh kế bền vững. Đây được xem là điểm then chốt để người dân thực sự an cư, yên tâm bám bản.

Theo Phó Chủ tịch UBND xã Thượng Trạch Nguyễn Trường Chinh, từ tháng 7/2024 đến nay, toàn xã đã xây dựng và bàn giao 109 căn nhà, đạt trên 75% kế hoạch, với tổng kinh phí gần 10 tỉ đồng. Trong đó, nguồn lực xã hội hóa huy động được trên 4 tỉ đồng, chưa kể các hạng mục hỗ trợ kèm theo, như: Giao thông nội bản, hệ thống nước sinh hoạt, đèn năng lượng và hơn 100 mô hình sinh kế cho người dân.

Đến nay, Thượng Trạch đã hình thành 8 điểm bản đủ điều kiện sống tối thiểu, mỗi điểm từ 5-17 căn nhà, tạo nên diện mạo mới cho những vùng đất từng heo hút giữa đại ngàn.

Có thể thấy, phong trào XNT-NDN ở Thượng Trạch được nuôi dưỡng bằng sự đồng thuận và trách nhiệm. Từ nguồn lực Nhà nước đến sự chung tay của các tổ chức, doanh nghiệp, những tấm lòng hảo tâm và hàng nghìn ngày công lao động của người dân địa phương, tất cả đã hợp thành sức mạnh to lớn, bền bỉ. Chính sự gắn kết ấy đã giúp xã vượt qua những thách thức khắc nghiệt về địa hình, thời tiết, chi phí để từng bước hiện thực hóa giấc mơ an cư cho người nghèo. Ghi nhận sự nỗ lực này, Chủ tịch UBND tỉnh đã tặng bằng khen cho xã Thượng Trạch...

Từ xã Thượng Trạch cho thấy: Khi chủ trương đúng được triển khai bằng quyết tâm cao, cách làm phù hợp và sự đồng thuận xã hội, thì XNT-NDN không còn là mục tiêu xa vời. Và cũng từ những điểm sáng như Thượng Trạch, phong trào XNT-NDN trên toàn tỉnh đã lan tỏa mạnh mẽ, kết nối những tấm lòng, huy động mọi nguồn lực để mỗi mái nhà dựng lên không chỉ giúp người nghèo an cư mà còn bồi đắp niềm tin của người dân với Đảng, với chính quyền.

Sức mạnh từ sự chung tay

Trong cuộc chạy đua với thời gian để người nghèo an cư trước thềm xuân 2026, “mệnh lệnh từ trái tim” đã không còn là khẩu hiệu, mà trở thành kim chỉ nam cho những hành động đầy trách nhiệm.

Trên hành trình ấy, có những đóng góp để lại dấu ấn sâu bền. Tiêu biểu cho tinh thần ấy là đại úy Trình Văn Quân, Phó trưởng Ban Thanh niên, Phòng Công tác chính trị, Công an tỉnh. Được tin tưởng giao phụ trách chuyên đề XNT, anh đã biến các con số khô khan trên văn bản thành những chiến dịch đầy sức sống. Không chỉ tham mưu, anh trực tiếp bám địa bàn, phối hợp rà soát từng hộ nghèo tại huyện Tuyên Hóa cũ, bảo đảm không một ai bị bỏ lại phía sau.

Xóa nhà tạm, nhà dột nát đã trở thành phong trào thi đua rộng lớn, thu hút các cấp ngành, tổ chức, đoàn thể và đông đảo các tầng lớp nhân dân tham gia hưởng ứng - Ảnh: T.A

Hình ảnh 145 đội hình thanh niên tình nguyện với gần 1.000 ngày công do anh tham mưu thành lập đã tạo nên khí thế lao động sôi nổi khắp các xã Tuyên Hóa, Đồng Lê, Tuyên Phú... Không quản ngại gian nan, những chiến sĩ trẻ đã trực tiếp vác gạch, trộn hồ, hỗ trợ vận chuyển hơn 150 tấn xi măng đến tận các công trình.

Từ nguồn quỹ 4 tỉ đồng do cán bộ, chiến sĩ đóng góp và sự kết nối của anh Quân trên các nền tảng mạng xã hội, 213 căn nhà tại huyện Tuyên Hóa cũ đã “về đích” vượt tiến độ, mang lại mái ấm cho hàng trăm gia đình ngay trước thềm xuân mới.

Sát cánh cùng sức trẻ của lực lượng Công an là bản lĩnh và nghĩa tình của Hội Doanh nhân Cựu chiến binh (CCB) tỉnh. Với triết lý “vẹn tình đồng đội, trọn nghĩa nước non”, hội đã đóng góp 10 tỉ đồng cho phong trào XNT-NDN.

“Chúng tôi may mắn được sống và lao động trong thời bình nên luôn đau đáu với những đồng đội, người dân đang sống trong cảnh khó khăn. 10 tỉ đồng hay bao nhiêu đi chăng nữa cũng không bằng cái tâm người lính. Khi Đảng phát động, khi lòng dân mong mỏi, thì đó chính là mệnh lệnh tác chiến thời bình của chúng tôi”, ông Nguyễn Đức Trực, Chủ tịch Hội Doanh nhân CCB tỉnh chia sẻ.

Những người lính từng đi qua bom đạn, nay trở về giữa thời bình lại tiếp tục xông pha trên mặt trận xóa nghèo. Khoản hỗ trợ quý báu ấy không chỉ là vật chất mà là sự tiếp nối truyền thống Bộ đội Cụ Hồ, là cái nắm tay siết chặt của những người đồng chí dành cho đồng bào mình lúc khó khăn.

Quảng Trị, mảnh đất từng oằn mình trong bom đạn, thiên tai vẫn còn đó những phận người quanh năm nơm nớp dưới những mái nhà tạm bợ. Thấu hiểu điều đó, thời gian qua, công tác XNT-NDN đã trở thành một chủ trương xuyên suốt, được cả hệ thống chính trị của tỉnh vào cuộc với quyết tâm cao nhất.

“Không dừng lại ở những con số hỗ trợ, phong trào đã lan tỏa thành một mạch nguồn nhân ái, từ Mặt trận, các tổ chức, đoàn thể, lực lượng vũ trang, doanh nghiệp, nhà hảo tâm đến từng cán bộ, đảng viên, người dân. Ở đó, mỗi căn nhà không chỉ được xây bằng gạch đá, xi măng mà còn được đắp bồi bằng nghĩa tình, niềm tin và trách nhiệm”, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Trí Kiên khẳng định.

Tâm An