QTO - Vụ hè-thu năm nay, toàn tỉnh gieo cấy hơn 37.000ha lúa. Hiện cây lúa đang bước vào giai đoạn làm đòng-trổ bông, thời điểm quyết định đến năng suất và chất lượng cuối vụ. Trong bối cảnh thời tiết diễn biến phức tạp, các địa phương cùng ngành nông nghiệp đang tập trung hướng dẫn nông dân chăm sóc đồng ruộng, theo dõi sát diễn biến sâu bệnh, chủ động các biện pháp kỹ thuật nhằm bảo vệ diện tích lúa.

Những ngày này, trên cánh đồng của Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Tiên Mỹ (HTX Tiên Mỹ), xã Vĩnh Thủy, màu xanh phủ kín những thửa ruộng đang bước vào giai đoạn làm đòng. Từng hàng lúa đứng thẳng, lá xanh dày, thân cứng cáp, báo hiệu một vụ mùa đầy triển vọng.

Ông Nguyễn Văn Tuần, Trưởng nhóm sản xuất lúa hữu cơ HTX Tiên Mỹ, cho biết, hiện HTX có khoảng 30ha lúa sản xuất hữu cơ và theo hướng hữu cơ. Nhờ áp dụng đồng bộ các biện pháp kỹ thuật, sử dụng phân bón hữu cơ, chế phẩm sinh học và hạn chế tối đa thuốc bảo vệ thực vật hóa học, đến nay lúa phát triển tốt.

“Diện tích lúa sản xuất hữu cơ gần như không xuất hiện sâu bệnh; các diện tích canh tác theo hướng hữu cơ cũng chỉ tiến hành phun phòng bệnh lem lép hạt trước khi lúa trổ. Với thời tiết như thế này, dự kiến khoảng 10 ngày nữa lúa sẽ trổ đồng loạt và sau khoảng một tháng sẽ bắt đầu thu hoạch”, ông Tuần cho biết.

Nông dân xã Vĩnh Thủy phun thuốc phòng trừ sâu bệnh cho diện tích lúa hè thu đang chuẩn bị trổ bông - Ảnh: L.A

Theo Trưởng phòng Kinh tế xã Vĩnh Thủy Diệp Hồng Cương, vụ hè-thu năm nay toàn xã gieo cấy hơn 1.700ha lúa, trong đó diện tích sản xuất lúa hàng hóa đạt trên 1.200ha. Các giống chủ lực gồm HN6, Bắc Thơm 7, DT80, HG12… Đến nay, phần lớn diện tích lúa đang trong giai đoạn làm đòng, chuẩn bị trổ bông. Nhìn chung cây lúa sinh trưởng tốt, nguồn nước cơ bản được bảo đảm phục vụ sản xuất.

Theo ông Cương, ngay từ đầu vụ, địa phương đã phối hợp với các HTX tuyên truyền người dân tuân thủ lịch thời vụ, thường xuyên kiểm tra đồng ruộng, bón phân cân đối, điều tiết nước hợp lý. Đồng thời, cán bộ kỹ thuật thường xuyên xuống cơ sở theo dõi tình hình sinh trưởng của cây lúa, hướng dẫn bà con phát hiện sớm các đối tượng sâu bệnh để xử lý kịp thời, tránh phát sinh trên diện rộng.

Trạm trưởng Trạm Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Vĩnh Linh-Cồn Cỏ Lê Thị Hiền Lương cho biết, vụ hè-thu năm nay, các xã Vĩnh Thủy, Vĩnh Linh, Vĩnh Hoàng, Cửa Tùng và Bến Quan xuống giống được gần 3.000ha lúa, chủ yếu là các giống HG244, HG12, TBR97, Xuân Mai, Khang Dân, Hà Phát 3, HN6, HC95... Hiện cây lúa đang ở giai đoạn đứng cái, làm đòng, sinh trưởng tốt.

Tuy nhiên, qua kiểm tra đồng ruộng đã xuất hiện một số đối tượng gây hại như chuột khoảng 40ha; bọ trĩ khoảng 25ha, tỉ lệ từ 5%-10%; nhện gié trên 35ha, tỉ lệ từ 4%-10%. Bên cạnh đó, bệnh khô vằn, bạc lá vi khuẩn, sâu cuốn lá nhỏ, các loại rầy cũng đã phát sinh tại những chân ruộng sâu trũng và các ổ dịch cũ.

Bà Lương cho biết, thời tiết được dự báo tiếp tục nắng nóng xen kẽ mưa dông sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho sâu bệnh phát sinh, nhất là trong giai đoạn lúa chuẩn bị trổ bông. Vì vậy, trạm đã đề nghị các địa phương tăng cường thăm đồng, theo dõi chặt diễn biến sâu bệnh; hướng dẫn nông dân thực hiện tưới ngập-khô xen kẽ, bón phân cân đối để giúp lúa trổ nhanh, tăng tỉ lệ hạt chắc. Đồng thời, các địa phương cần chủ động phòng trừ nhện gié, sâu cuốn lá nhỏ, rầy nâu, bệnh bạc lá, khô vằn và lem lép hạt đúng thời điểm, tuân thủ nguyên tắc "4 đúng" khi sử dụng thuốc bảo vệ thực vật để hạn chế thiệt hại cuối vụ.

Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Bùi Phước Trang cho hay, hiện phần lớn diện tích lúa đang ở giai đoạn ôm đòng, chuẩn bị trổ bông; một số diện tích gieo cấy muộn đang bước vào thời kỳ đứng cái, làm đòng. Thời điểm từ nay đến khi thu hoạch là giai đoạn quyết định năng suất, vì vậy các địa phương cần tăng cường kiểm tra đồng ruộng, phát hiện và xử lý sâu bệnh ngay từ khi mới xuất hiện; chủ động tu sửa đê bao, khơi thông hệ thống kênh mương, bảo đảm tiêu thoát nước nhanh khi có mưa lớn và điều tiết nguồn nước hợp lý trong điều kiện nắng nóng kéo dài.

“Đối với diện tích lúa chưa trổ, bà con nông dân cần giữ mực nước phù hợp, bổ sung các loại phân bón lá giàu kali từ 5-7 ngày trước khi trổ để giúp lúa trổ đều, tăng tỉ lệ hạt chắc và hạn chế đổ ngã. Trường hợp mưa dông làm lúa bị đổ, sau khi rút nước cần nhanh chóng dựng lại lúa bằng cách buộc từ 3-5 gốc thành từng cụm để tạo điều kiện cho cây lúa tiếp tục trổ, vào chắc và chín. Đối với diện tích đang làm đòng chuẩn bị trổ, sau khi tiêu nước cần dựng lúa kết hợp phun bổ sung phân bón lá giàu kali để cây nhanh phục hồi, giảm thiểu thiệt hại về năng suất”, ông Trang khuyến cáo.

Lê An