QTO - Khu du lịch cấp tỉnh Phong Nha-Kẻ Bàng được công nhận là dấu mốc có ý nghĩa quan trọng, khẳng định tiềm năng, vị thế và sức hấp dẫn của điểm đến; đồng thời mở ra giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng sản phẩm, dịch vụ, hạ tầng, môi trường du lịch và đặc biệt là sự tham gia, hưởng lợi của cộng đồng.

Xã Phong Nha, với vai trò trung tâm, cửa ngõ của di sản và điểm kết nối các tuyến du lịch trong vùng Vườn Quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng (VQG PN-KB), địa phương có đủ điều kiện để trở thành hình mẫu về phát triển du lịch xanh, du lịch cộng đồng…

Phó Chủ tịch UBND xã Phong Nha Trần Đức Bình cho hay, xã Phong Nha là địa bàn vùng đệm của VQG PN-KB, vừa là trung tâm, cửa ngõ quan trọng đưa du khách tiếp cận không gian di sản. Nếu VQG PN-KB là nơi lưu giữ những giá trị nổi bật về địa chất, địa mạo, đa dạng sinh học và cảnh quan thiên nhiên thì vùng đệm là không gian kết nối di sản với đời sống cộng đồng; là nơi du khách dừng chân, lưu trú, trải nghiệm, thưởng thức ẩm thực và cảm nhận văn hóa, con người địa phương…

Phong Nha - cửa ngõ di sản văn minh, xanh và thân thiện - Ảnh: N.H

Cũng theo ông Trần Đức Bình, thời gian qua, cùng với sự phát triển chung của du lịch PN-KB, trên địa bàn xã đã từng bước hình thành và phát triển đa dạng các loại hình du lịch gắn với cộng đồng và lợi thế bản địa. Các mô hình lưu trú, homestay, farmstay, du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp, trải nghiệm đời sống và cảnh quan nông thôn đang được người dân và các cơ sở kinh doanh quan tâm đầu tư; qua đó tạo thêm sản phẩm, dịch vụ và mở ra hướng phát triển sinh kế mới…

Hiện, trên địa bàn xã có hơn 2.400 tổ chức, đơn vị, cá nhân kinh doanh; trong đó có hơn 900 hộ kinh doanh có đăng ký, 58 doanh nghiệp. Có 231 nhà hàng, quán ăn, 121 cơ sở lưu trú, gồm 1.300 phòng, 2.265 giường. Thu nhập bình quân đầu người năm 2026 ước đạt 100 triệu đồng/người/năm. Những kết quả này cho thấy, kinh tế địa phương, nhất là khu vực dịch vụ-du lịch đang có nền tảng để tiếp tục phát triển, tạo việc làm, sinh kế và nâng cao đời sống Nhân dân…

Cùng với đó, xã Phong Nha đã quan tâm gắn phát triển du lịch với nông nghiệp sạch, sản phẩm OCOP, sản phẩm đặc trưng, sản phẩm thủ công và ẩm thực địa phương, hướng tới hình thành chuỗi giá trị “sản xuất-chế biến-trải nghiệm-tiêu dùng", để giá trị du lịch được lan tỏa sâu hơn vào cộng đồng, tạo sinh kế tại chỗ và nâng cao giá trị sản phẩm địa phương…

“Một điểm nhấn tại xã Phong Nha hiện nay là chương trình “Đêm nhạc cuối tuần-Về miền di sản”, chủ đề “Phong Nha By Night”, được tổ chức vào tối thứ bảy hằng tuần. Chương trình góp phần tạo không gian văn hóa, giải trí phục vụ Nhân dân và du khách, làm phong phú sản phẩm du lịch về đêm, kéo dài thời gian lưu trú và từng bước gia tăng mức chi tiêu của du khách…”, ông Trần Đức Bình chia sẻ.

Sau khi Khu du lịch cấp tỉnh PN-KB được công nhận, địa phương xác định cần chuyển mạnh từ tư duy "có tài nguyên để khai thác” sang “có giá trị để bảo tồn và tạo ra trải nghiệm có chất lượng”; từ phát triển đơn lẻ sang liên kết; từ tăng số lượng khách sang nâng cao chất lượng và giá trị của mỗi chuyến đi. Xã Phong Nha sẽ tập trung thực hiện một số nhiệm vụ, như: Xây dựng không gian du lịch xanh, sạch, an toàn, văn minh; nâng cao chất lượng cảnh quan, môi trường, hạ tầng và dịch vụ.

Phát triển du lịch cộng đồng, homestay, farmstay và du lịch nông nghiệp theo hướng chất lượng, đặc trưng, phù hợp với cảnh quan, kiến trúc và đời sống địa phương. Nâng cao giá trị sản phẩm OCOP, nông sản sạch, ẩm thực, sản phẩm thủ công và đặc trưng địa phương; tăng cường kết nối với cơ sở lưu trú, nhà hàng, điểm tham quan và doanh nghiệp để trở thành một phần của sản phẩm du lịch…

Bên cạnh đó, địa phương tiếp tục duy trì và nâng cao chất lượng chương trình “Phong Nha By Night”; đồng thời nghiên cứu đa dạng hóa các hoạt động văn hóa, ẩm thực và trải nghiệm cộng đồng, góp phần kéo dài thời gian lưu trú. Tăng cường đào tạo kỹ năng phục vụ khách, giao tiếp, ngoại ngữ, an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường và văn hóa ứng xử; khuyến khích người dân chủ động tham gia và hưởng lợi từ du lịch.

Tăng cường liên kết giữa UBND xã với Ban Quản lý VQG PN-KB, các sở, ngành, doanh nghiệp và cộng đồng; kết nối sản phẩm của xã với hệ thống sản phẩm trong VQG, hình thành chuỗi trải nghiệm thống nhất. Phát triển du lịch gắn chặt với bảo tồn; mọi hoạt động tại vùng đệm phải tôn trọng các giá trị của di sản, bảo vệ cảnh quan, môi trường, sử dụng hợp lý tài nguyên và tuân thủ pháp luật…

“Để một điểm đến thực sự có sức sống và sức cạnh tranh lâu dài, bên cạnh những giá trị thiên nhiên kỳ vĩ còn cần một cộng đồng thân thiện, những sản phẩm đặc sắc, dịch vụ chuyên nghiệp, môi trường trong lành và một không gian văn hóa có bản sắc. Đó cũng chính là trách nhiệm mà xã Phong Nha nhận thức được khi đứng trong không gian Khu du lịch cấp tỉnh PN-KB…”, ông Trần Đức Bình cho hay.

Ngọc Hải