QTO - Tiếp tục nội dung chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, sáng 4/11, Đoàn đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tỉnh do đồng chí Trần Vũ Khiêm, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh dẫn đầu đã tham gia phiên thảo luận tại hội trường.

Đồng chí Nguyễn Ngọc Hà, Thiếu tướng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại thảo luận về dự án Luật An ninh dữ liệu - Ảnh: C.T.V

Thảo luận tại hội trường về dự án Luật An ninh dữ liệu, đồng chí Nguyễn Ngọc Hà, Thiếu tướng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội, đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, sự cầu thị của cơ quan chủ trì soạn thảo trong việc tiếp thu, giải trình ý kiến của các ĐBQH. Đồng thời, đề nghị tiếp tục hoàn thiện một số quy định nhằm bảo đảm an ninh dữ liệu, nhất là trong các lĩnh vực trọng yếu, quốc phòng và không gian đặc thù.

Về phòng, chống đầu độc dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) và bảo vệ dữ liệu điều khiển hạ tầng thiết yếu, đồng chí cho rằng, quy định tại điểm b, khoản 2, Điều 15 của dự thảo, yêu cầu phòng, chống đầu độc dữ liệu đối với hệ thống xử lý dữ liệu từ cấp độ 3 trở lên, chưa thật sự toàn diện. Bởi mức độ nguy hiểm của hành vi đầu độc dữ liệu không chỉ phụ thuộc vào cấp độ dữ liệu mà còn liên quan đến mục đích sử dụng và hậu quả có thể xảy ra. Ngay cả dữ liệu công khai, nếu được sử dụng để huấn luyện AI hoặc phục vụ điều khiển hạ tầng thiết yếu, vẫn có thể trở thành nguồn gây mất an toàn nghiêm trọng khi bị can thiệp, làm sai lệch.

Do đó, đồng chí đề nghị bổ sung tiêu chí xác định nghĩa vụ bảo vệ theo tính chất, lĩnh vực ứng dụng và mức độ tác động của hệ thống; ưu tiên các hệ thống phục vụ quốc phòng, an ninh, hạ tầng thiết yếu và dịch vụ công quan trọng. Đồng thời, cần quy định các hệ thống điều khiển hạ tầng thiết yếu có phương án chuyển sang chế độ vận hành an toàn hoặc điều khiển thủ công khi phát hiện dữ liệu bị giả mạo, sai lệch; bổ sung căn cứ áp dụng biện pháp kỹ thuật khẩn cấp khi dữ liệu điều khiển bị can thiệp, có nguy cơ gây gián đoạn hoặc mất an toàn hạ tầng.

Đối với thẩm quyền quản lý dữ liệu quốc phòng, đồng chí đề nghị thể hiện đầy đủ, thống nhất quy định về thẩm quyền của Bộ Quốc phòng đối với dữ liệu quân sự, kể cả dữ liệu phát sinh tại doanh nghiệp và các hệ thống lưỡng dụng. Theo đồng chí, việc xác định thẩm quyền không thể chỉ căn cứ vào chủ thể sở hữu hoặc nơi phát sinh dữ liệu mà cần dựa trên tính chất, mục đích sử dụng, tránh khoảng trống hoặc chồng chéo trong quản lý.

Bên cạnh đó, dự thảo cần bổ sung quy định về bảo vệ dữ liệu trong tình trạng khẩn cấp về quốc phòng và tình trạng chiến tranh. Ý kiến đề nghị quy định trách nhiệm của chủ quản dữ liệu cấp độ 4, cấp độ 5 trong xây dựng phương án sao lưu phân tán, khôi phục, di chuyển hoặc tiêu hủy an toàn dữ liệu khi có tình huống khẩn cấp. Qua đó, không chỉ bảo vệ hệ thống dữ liệu mà còn duy trì khả năng chỉ huy, điều hành và hoạt động của các cơ quan, tổ chức trọng yếu.

Về bảo đảm an ninh dữ liệu trong không gian đặc thù, đồng chí nhận định, mặc dù dự thảo đã xác định khái niệm không gian đặc thù, bao gồm không gian vũ trụ, tầm thấp, ngầm, biển và đại dương, nhưng chưa có điều khoản cụ thể quy định cơ chế bảo vệ tương ứng. Trong khi đó, các hệ thống vệ tinh, phương tiện bay không người lái, cáp quang biển, thiết bị khảo sát và công trình ngầm đều có khả năng thu thập, truyền dẫn, xử lý những dữ liệu giá trị chiến lược, liên quan trực tiếp đến chủ quyền và lợi ích quốc gia.

Vì vậy, đồng chí đề nghị nghiên cứu bổ sung một điều riêng trong Chương III, quy định nguyên tắc bảo vệ an ninh dữ liệu trong không gian đặc thù; xác định rõ trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước và yêu cầu bảo đảm an ninh đối với hoạt động thu thập, truyền dẫn, lưu trữ, xử lý dữ liệu, phù hợp với pháp luật chuyên ngành và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Đồng chí nhấn mạnh, Luật An ninh dữ liệu không chỉ cần bảo vệ dữ liệu trước các hành vi xâm phạm mà còn phải chủ động phòng ngừa những nguy cơ mới, bảo đảm an ninh quốc gia, giữ vững chủ quyền số và duy trì hoạt động an toàn của các hệ thống trọng yếu.

Ngọc Mai