Để BHXH thực sự trở thành một trụ cột chính của hệ thống an sinh xã hội


Ngày cập nhật: 28/05/2018 07:00:34

(QT) - Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ 7, khóa XII thống nhất ban hành Nghị quyết về Cải cách chính sách bảo hiểm xã hội (BHXH). Đây là nghị quyết có tác động rất lớn đến nhiều tầng lớp trong xã hội nên được nhiều đối tượng quan tâm. Dĩ nhiên để nghị quyết đi vào cuộc sống còn phải chờ sự thể chế chủ trương của Đảng vào hệ thống pháp luật của Nhà nước.

 

Như chúng ta đều biết, chính sách BHXH là trụ cột của hệ thống an sinh xã hội, được Đảng và Nhà nước rất quan tâm. Giai đoạn 1962- 1995, chính sách BHXH được thực hiện tập trung vào đối tượng công chức, viên chức nhà nước. Sau đó, được đổi mới qua từng giai đoạn và mở rộng đến nhiều loại hình đơn vị, nhất là doanh nghiệp có từ 10 lao động trở lên. Đặc biệt, từ ngày 1/1/2018, chính sách BHXH tiếp tục mở rộng đối tượng tham gia đến khu vực lao động có hợp đồng lao động từ 1-3 tháng, người lao động nước ngoài đang làm việc tại Việt Nam. Đến nay, cả nước có trên 13 triệu người tham gia BHXH, chiếm 28% lực lượng lao động; hằng năm có khoảng 4-5 triệu người hưởng chính sách BHXH ngắn hạn; 150.000 người hưởng các chế độ dài hạn và có gần 3 triệu người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng. Từ năm 1995 đến nay, chính sách BHXH từng bước được hoàn thiện, đánh dấu sự tiến bộ và cải cách căn bản mô hình BHXH cho phù hợp với nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và xu hướng chung về phát triển BHXH của thế giới. BHXH thực hiện nguyên tắc đóng - hưởng có chia sẻ rủi ro trong thụ hưởng các chế độ BHXH; phạm vi và đối tượng được điều chỉnh của hệ thống chính sách BHXH được quy định cụ thể và mở rộng dần cả về số lượng, đối tượng và chất lượng, tăng hình thức BHXH (bắt buộc, tự nguyện, thất nghiệp).

 

Trong nhiều năm qua, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo phát triển và thực hiện chính sách bảo đảm an sinh xã hội, thúc đẩy tiến bộ và công bằng xã hội, coi đó vừa là mục tiêu vừa là động lực đối với sự phát triển bền vững của đất nước. Chính sách BHXH đã từng bước khẳng định và phát huy vai trò trụ cột chính của hệ thống an sinh xã hội, là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập cho người lao động khi họ gặp phải những rủi ro trong cuộc sống, khi ốm đau, bệnh tật, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, mất việc làm cũng như khi đến tuổi già không còn khả năng lao động. Quỹ BHXH đã trở thành quỹ an sinh lớn nhất, hoạt động theo nguyên tắc “đóng - hưởng” và “chia sẻ” giữa những người lao động cùng thế hệ và giữa các thế hệ tham gia BHXH. Diện bao phủ BHXH theo quy định của pháp luật và quy mô tham gia BHXH ngày càng được mở rộng; số lượng người được hưởng chế độ BHXH không ngừng tăng lên. Công tác giải quyết chế độ, chính sách cho người lao động có nhiều tiến bộ, tạo thuận lợi cho người thụ hưởng.

 

Tuy nhiên, việc ban hành và tổ chức thực hiện chính sách vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập. Việc mở rộng và phát triển đối tượng tham gia BHXH còn dưới mức tiềm năng; độ bao phủ BHXH tăng chậm; số người hưởng BHXH một lần tăng nhanh. Thiết kế chính sách bảo hiểm hưu trí, trong đó có vấn đề về tuổi nghỉ hưu còn nhiều điểm chưa phù hợp, còn nặng về nguyên tắc “đóng - hưởng” mà chưa chú ý thoả đáng đến nguyên tắc “chia sẻ”. Chính sách bảo hiểm thất nghiệp chưa thực sự gắn với thị trường lao động, còn nặng về các giải pháp giải quyết hậu quả thất nghiệp mà chưa chú ý thoả đáng đến các giải pháp phòng ngừa theo thông lệ quốc tế. Tính tuân thủ pháp luật chưa cao, tình trạng trốn đóng, nợ đóng, gian lận, trục lợi BHXH chậm được khắc phục. Dự báo tình trạng dân số của nước ta trong thời gian tới có chiều hướng già hóa nhanh; cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 sẽ tác động mạnh và gây tình trạng mất việc làm của các ngành có nhiều lao động…

 

Vì vậy, theo quan điểm của Đảng, trong thời gian tới, cần từng bước mở rộng vững chắc, tiến tới thực hiện BHXH toàn dân theo lộ trình phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của đất nước; phát triển hệ thống chính sách BHXH linh hoạt, đa dạng, đa tầng, hiện đại và hội nhập quốc tế; củng cố niềm tin, sự hấp dẫn và hài lòng của người dân cũng như các chủ thể tham gia BHXH. Xác định thực hiện tốt chính sách BHXH là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, là trách nhiệm của các cấp uỷ đảng, chính quyền, đoàn thể, tổ chức xã hội, doanh nghiệp và của mỗi người dân.

 

Về hệ thống thể chế, các cơ quan có thẩm quyền rà soát, sửa đổi quy định về điều kiện thời gian tham gia BHXH tối thiểu để được hưởng chế độ hưu trí theo hướng linh hoạt, đồng thời với việc điều chỉnh công thức tính lương hưu theo nguyên tắc công bằng, “đóng - hưởng”, “chia sẻ”. Mở rộng đối tượng tham gia BHXH bắt buộc sang các nhóm đối tượng khác có nhu cầu và khả năng. Tăng cường sự liên kết, hỗ trợ giữa các chính sách BHXH, nhất là chính sách bảo hiểm thất nghiệp và bảo hiểm hưu trí để phòng ngừa, giảm thiểu tác động của thất nghiệp, tạo sự gắn kết, hỗ trợ lẫn nhau trong cộng đồng người lao động và doanh nghiệp.

 

Để bảo đảm cân đối tài chính Quỹ BHXH trong dài hạn, cần bổ sung, sửa đổi, khắc phục các bất hợp lý về chế độ bảo hiểm hưu trí hiện nay, tăng tuổi nghỉ hưu bình quân theo lộ trình, bước đi phù hợp với từng nhóm đối tượng, ngành nghề cụ thể để tăng tính bền vững của chính sách BHXH, thực hiện bình đẳng giới, ứng phó với quá trình già hoá dân số, những biến đổi nhanh chóng của thị trường lao động và sự xuất hiện của nhiều hình thức quan hệ lao động mới dưới tác động của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4.

 

Phương Minh

 Liên hệ - Góp ý  Quay lại!

Bình luận của bạn:

Bình luận bạn đọc (0)

CÁC TIN KHÁC
Nghĩ về những người làm nghề dạy học (17/11/2018)
Tăng cường công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo (16/11/2018)
Tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ để hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn (12/11/2018)
Tăng cường công tác quản lí nhà nước về khai thác, vận chuyển, tập kết và kinh doanh cát, sỏi (10/11/2018)
Quyết tâm tạo chuyển biến trong phát triển doanh nghiệp và khởi nghiệp doanh nghiệp (9/11/2018)
Triển khai đồng bộ, quyết liệt, hiệu quả công tác cán bộ (5/11/2018)
Đổi 100 USD bị phạt 90 triệu đồng - lỗi tại người dân hay sự bất cập của pháp luật? (3/11/2018)
“Độ” đèn sáng cho xe và tính mạng con người (2/11/2018)
Quốc sách để vượt lên! (29/10/2018)
Copyright 2018 by BÁO QUẢNG TRỊ