Những khó khăn trong bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số


Ngày cập nhật: 30/09/2019 06:25:53

(QT) - Để khảo sát về vấn đề bảo tồn và phát huy giá trị các loại hình văn hóa vật thể, phi vật thể của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô trên địa bàn huyện Đakrông, Hướng Hóa, vừa qua đoàn công tác của Ban Dân tộc- HĐND tỉnh đã làm việc với Phòng Văn hóa và Thông tin huyện Hướng Hóa, Đakrông; đến các xã A Xing (huyện Hướng Hóa), các xã A Bung, Tà Rụt (huyện Đakrông) để lắng nghe tâm tư, nguyện vọng, ý kiến của các nghệ nhân. Nhiều vướng mắc, khó khăn trong việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô được huyện Đakrông, Hướng Hóa nêu ra tại các buổi khảo sát.

 

Nghề dệt thổ cẩm ở xã A Bung, huyện Đakrông​

 

Những năm qua, huyện Đakrông đã thực hiện tốt công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn. Việc bảo tồn, phát triển văn hóa các dân tộc thiểu số luôn gắn với công tác nghiên cứu, sưu tầm, giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể… Huyện Đakrông đã đầu tư xây dựng và đưa vào sử dụng Nhà văn hóa truyền thống dân tộc Vân Kiều, Pa Kô phục vụ cho việc giới thiệu, trưng bày 196 hiện vật…; xây dựng 1 nhà dài truyền thống của đồng bào dân tộc Pa Kô tại xã A Ngo; khôi phục 16 ngôi nhà sàn bản cổ truyền thống của đồng bào dân tộc Vân Kiều tại xã Đakrông; từng bước khôi phục và bảo tồn các làn điệu dân ca như Oát, Xa nớt, Cà lơi - Cha chấp, Xiêng… của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô; có 11 lễ hội truyền thống và 6 làn điệu dân ca được huyện Đakrông đưa vào danh mục bảo tồn và phát triển; xây dựng và phát triển các đội cồng chiêng, đội văn nghệ dân gian của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô; các phong tục, tập quán của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô được bảo tồn, duy trì và phát triển…

 

Đối với huyện Hướng Hóa, luôn thực hiện tốt công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn; chú trọng việc chọn lọc những lễ hội tiêu biểu để xây dựng kế hoạch phục dựng; đầu tư xây dựng và đưa vào sử dụng Nhà văn hóa truyền thống dân tộc Vân Kiều, Pa Kô phục vụ cho việc giới thiệu, trưng bày tài liệu về cuộc đời, sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh và những hiện vật gắn liền với đời sống sinh hoạt hằng ngày của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô; phát động phong trào sưu tầm, hiến tặng những hiện vật, kỉ vật, ảnh kháng chiến và hiện vật văn hóa truyền thống của các dân tộc trên địa bàn huyện; nhiều hiện vật, kỉ vật của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô được thu thập và lưu giữ đã phục vụ tốt cho công tác nghiên cứu, giáo dục truyền thống và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc; các hoạt động liên hoan nghệ thuật quần chúng được tổ chức định kì 2 năm/lần đã góp phần bảo tồn các làn điệu dân ca, các điệu múa cồng chiêng của dân tộc Vân Kiều, Pa Kô; một số thôn, bản đã thành lập và duy trì các nhóm sinh hoạt của phụ nữ để thường xuyên tổ chức giao lưu văn hóa, văn nghệ góp phần lưu giữ các làn điệu dân ca; ý thức bảo tồn và lưu giữ văn hóa vật thể, phi vật thể tại các làng, bản được duy trì và phát triển…

 

Những vấn đề khó khăn trong việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô trên địa bàn huyện Đakrông như việc sưu tầm, phục dựng các nội dung về văn hóa vật thể, phi vật thể một cách bài bản, có chuyên môn tại Nhà văn hóa truyền thống dân tộc Vân Kiều, Pa Kô chưa được thực hiện; đa số nhạc cụ dân tộc, cồng chiêng, dụng cụ lao động sản xuất, vật dụng sinh hoạt… còn nằm trong dân và chưa được quan tâm đầu tư, sưu tầm và bảo tồn nên có nguy cơ mai một; việc sưu tầm, thống kê, biên soạn các tác phẩm văn học dân gian, các làn điệu dân ca, âm nhạc dân gian… thành sách, thành công trình mang tính hệ thống, có giá trị học thuật chưa được quan tâm (hiện tại chưa có công trình nào); những nghệ nhân nắm giữ văn hóa phi vật thể ngày càng ít đi do phần lớn là cao tuổi; việc học tập, kế thừa văn hóa truyền thống không được lớp trẻ là đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô quan tâm, học hỏi; các nghệ nhân dân gian thưa vắng dần do tuổi cao sức yếu, trong khi đó các làn điệu dân ca, âm nhạc dân gian… không được ghi chép, truyền dạy sẽ đứng trước nguy cơ thất truyền. Đối với huyện Hướng Hóa cũng gặp khó khăn trong việc tuyên truyền vấn đề bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô. Mặc dù đã thống kê các lễ hội hiện có trên địa bàn huyện để đề xuất các ngành tiến hành phục dựng nhưng đến nay chỉ mới có lễ hội A riêu ping được phục dựng tại thôn Kỳ Nơi (xã A Túc); năm 2013, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Phòng Văn hóa và Thông tin huyện Hướng Hóa tổ chức tập huấn dân ca Vân Kiều, Pa Kô cho người dân các xã Hướng Lộc, A Xing, A Túc, A Dơi, Xy và từ đó đến nay do không có kinh phí nên chưa tổ chức thêm các lớp tập huấn cho các xã khác trên địa bàn huyện; chưa có chính sách về thu hút, vận động nghệ nhân tổ chức truyền dạy và các đối tượng tham gia học tập, tiếp thu để lưu giữ các giá trị văn hóa truyền thống hiện có….

 

Để bảo tồn và phát huy các loại hình văn hóa vật thể, phi vật thể của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô, huyện Đakrông, Hướng Hóa đã đề xuất các vấn đề: Cần tăng cường công tác giáo dục, tuyên truyền để nâng cao nhận thức của cộng đồng về tầm quan trọng của việc giữ gìn truyền thống, bản sắc văn hóa dân tộc, từ đó hình thành ý thức giữ gìn truyền thống, bản sắc văn hóa dân tộc một cách chủ động, tích cực và tự giác của người dân; xây dựng kế hoạch, phương án nhằm thực hiện có hiệu quả việc bảo tồn và khai thác các giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể, nhất là các tác phẩm nghệ thuật, bảo vật, cổ vật có giá trị đặc sắc; có sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban, ngành, đoàn thể, đơn vị, địa phương trong công tác chỉ đạo, vận động nhân dân bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa của dân tộc mình; tăng cường các hoạt động văn hóa, sưu tầm, gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số; đảm bảo nguồn kinh phí cho hoạt động bảo tồn bản sắc văn hóa; hướng dẫn xét công nhận nghệ nhân đối với các cá nhân đóng góp trong việc lưu giữ, truyền bá văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Vân Kiều, Pa Kô…; tăng cường đầu tư kinh phí xây dựng cơ sở vật chất, thiết chế văn hóa cơ sở; đầu tư kinh phí cho công tác sưu tầm, bảo tồn, phát huy văn hóa truyền thống…

 

HTS

 Liên hệ - Góp ý  Quay lại!

Bình luận của bạn:

Bình luận bạn đọc (0)

CÁC TIN KHÁC



Lượt truy cập



Trực tuyến





Copyright 2019 by BÁO QUẢNG TRỊ